فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در تاریخ مسیحیت، در طول سده‌های نخست میلادی نهضت‌ها و گروههای متعدد مسیحی مثل گنوسیان، آرویوسی‌ها، مونارخیانی‌ها، سابلیوسی‌ها و ... حضور داشتند. در همین زمان و در این «محیط فرقه‌ها» در فریجیه یک نوآیین مسیحی به‌نام مونتانوس، نهضتی را بنیان‌گذاری کرد که به «نبوت جدید»، «بدعت فریجیه‌ای‌ها» و «جنبش مونتانوس» معروف شد. هرچند در ابتدا بزرگان کلیسا با این نهضت چندان مخالفت نکردند، به‌تدریج ماهیت ضد کلیسا پیدا کرد و در تقابل با آرای نمایندگان مسیحیت رسمی قرار گرفت؛ بااین‌حال، جنبش مونتانوس به‌سرعت در آسیای صغیر گسترش یافت و تعداد زیادی ازجمله زنان را به خود جلب کرد. در نوشتار حاضر، با استفاده از منابع معتبر - که عمدتاً به زبان یونانی‌اند - و با روش توصیفی تحلیلی، زمینه‌های پیدایش این نهضت و دلایل تقابل جریان مسیحیت رسمی با جنبش مونتانوس بررسی شده‌اند. یافته‌های تحقیق حاضر نشان می‌دهند عوامل متعددی در افول این نهضت دخیل بودند؛ اما به نظر می‌رسد با توجه به اینکه سردمداران جنبش مونتانوس عمدتاً در حالت «خلسه و جذبه» به وعظ و تبلیغ می‌پرداختند، همین مسئله بیشتر از هر عامل دیگری باعث بروز اختلافات شد و درنهایت، به محکومیت و زوال آن دامن زد.