اثربخشی آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون بر آشفتگی شناختی و رفتارهای فرانقشی در معلمان دورۀ اول ابتدایی

نویسندگان

1 آموزگار مدارس میبد، یزد، ایران

2 استادیار گروه روان‌شناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران.

3 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران

doi
10.22034/jei.2025.453359.2919
چکیده

این مطالعه با هدف اثربخشی آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون بر آشفتگی شناختی و رفتارهای فرانقشی در معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد انجام شده است. رویکرد این مطالعه کمّی و به روش نیمه‌آزمایشی و با به‌کارگیری طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری پژوهش متشکل از کلیۀ معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد و با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس بود. 30 نفر به‌منزلۀ نمونه انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری (آزمایش و کنترل) جایگزین شدند. شرکت‌کنندگان به پرسش‌نامه‌‌های استاندارد رفتارهای فرانقشی ارگان و آشفتگی شناختی ماسون پاسخ دادند. پس از انتخاب‌ گروه‌ها، برنامۀ آموزشی روزنتال و جاکوبسن در هشت جلسۀ یک‌ساعته به گروه آزمایش آموزش داده شد؛ درحالی‌که اعضای گروه گواه هیچ‌گونه مداخله‌ای را در طول مدت آزمایش دریافت نکردند. در پایان نیز، پرسش‌نامه‌های فوق روی هر دو گروه اجرا شد و داده‌های پژوهش با استفاده از نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس نسخۀ 26 و آزمون‌ تحلیل کوواریانس، در سطح معنا‌داری 0/95 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون هم بر آشفتگی شناختی و هم بر رفتارهای فرانقشی معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد تأثیر معناداری داشته است (0/001>P). بر اساس یافته‌های به‌دست‌آمده، نتیجه‌گیری می‌شود که با آموزش اثر پیگمالیون به معلمان، از رفتارهای ناکارآمد و آشفتگی شناختی آن‌ها کاسته شده و همچنین آن‌ها را در محیط کار و کلاس درس کارآمدتر کرده تا رفتارهای فرانقشی بیشتری از خود بروز دهند.