فراترکیب چهارچوب جامع برنامهٔ درسی کارورزی بر اساس رویکرد یادگیری ترکیبی در نظام تربیتمعلم
نویسندگان
1 استادیار، گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 14665-889 تهران، ایران
doi
10.22034/jei.2025.421503.2776چکیده
سالهاست در نظامهای تعلیموتربیت بر کاربست فنّاوری و رسانههای برخط در امر آموزش تأکید میشود؛ بااینحال تمرکز بر آموزش مجازی و برخط بهویژه دربارهٔ درسهای عملی نظیر کارورزی که بر تلفیق نظریه و عمل تأکید دارد کاستیهای فقدان آموزش حضوری را به همراه خواهد داشت. از رویکردهای تعدیل این مسئله بهرهگیری از نظام طراحی و تدوین برنامههای درسی عملی با استفاده از رویکرد یادگیری ترکیبی است. برایناساس، هدف پژوهش حاضر ارائهٔ چهارچوب جامع برنامهٔ درسی کارورزی بر اساس یادگیری ترکیبی در نظام تربیتمعلم است. این پژوهش ازنظر ماهیت کیفی، ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش کیفی است. بهمنظور دستیابی به هدف اصلی چهار پرسش مطرح و برای پاسخ به آنها از روش فراترکیب با الگوی هفتمرحلهای سندلوسکی و باروسو و تحلیل مضمون استفاده شد. نمونهگیری به روش هدفمند انتخابی از میان منابع علمی معتبر برای سالهای 1380 تا 1402 و بر اساس روش CASP انجام گرفت. یافتههای پژوهش شامل شناسایی سی مضمون اولیه از 118 مفهوم پایه بود. مضامین سیگانه ذیل مضامین ثانویهٔ پنجگانهٔ سازوکارهای سیاستی ـ حمایتی، سازوکارهای آموزشی و پژوهشی، سازوکارهای مدیریتی و ساختاری، سازوکارهای کنشی و تعاملی و سازوکارهای نظارتی و ارزیابی تثبیت و برای ارائهٔ چهارچوب جامع پژوهش جایابی و ارائه شدند. نتایج آزمون آنتروپی شانون اولویت اول تا پنجم را برای مضامین اصلی سازوکارهای مدیریتی ـ ساختاری، سازوکارهای آموزشی و پژوهشی، سازوکارهای سیاستی، سازوکارهای نظارتی ـ ارزیابی و سازوکارهای کنشی ـ تعاملی مشخص کرد. درنهایت، اعتبار الگو با روش کدگذاری مجدد با دو ارزیاب و محاسبهٔ فرمول ضریب کاپای کوهن تأیید شد.