اثربخشی آموزش حل‌مسئله خانواده محور بر اضطراب دانش‌‌آموزان در معرض آسیب

نویسندگان

1 دانشجوی پسادکتری، گروه روان‌شناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.

2 استاد گروه روانشناسی بالینی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2025.563474.2009
چکیده

پژوهش حاضر با هدف اثربخشی آموزش حل‌مسئله خانواده‌محور بر اضطراب دانش‌آموزان دوره ابتدایی در معرض آسیب انجام شد. روش پژوهش شبه‌آزمایشی با طرح پیش‌‌آزمون، پس‌‌آزمون و پیگیری یک‌ماهه با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل دانش‌آموزان دوره ابتدایی در معرض آسیب با علائم اضطراب شهر کرمانشاه در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ بود که از طریق نمونه برداری در دسترس، تعداد ۶۰ نفر انتخاب و به‌صورت گمارش تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و گواه (۳۰ نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش در ۱۰ جلسه یک‌ساعته هفته‌ای دو مرتبه در کارگاه آموزش حل‌مسئله خانواده‌محور شرکت کردند و گروه گواه هیچ آموزشی دریافت نکردند. برای جمع‌آوری داده‌ها از مقیاس اضطراب کودکان اسپنس نسخه والد (1999) استفاده شد. تحلیل داده‌ها از طریق نرم‌افزار SPSS26 و با استفاده از تحلیل اندازه‌گیری مکرر انجام گردید. نتایج نشان داد، در گروه آزمایش، آموزش حل‌مسئله خانواده‌محور بر کاهش اضطراب و خرده مقیاس‌های آن اثربخش بود (001/۰>P) اما در گروه آزمایش بین نمرات پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری مشاهده نشد (001/۰˃P) که بیانگر ماندگاری اثربخشی آموزش حل‌مسئله خانواده‌محور در طول زمان بود. بر این اساس، مداخله حل مسئله محور بر کاهش اضطراب کودکان در معرض آسیب اثربخش بود و کاربست آن در محیط‌های خانه و مدرسه به والدین و متخصصان توصیه می‌شود.