فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیدهسابقه و هدف: با توجه به تغییرات اقلیمی و کاهش تولید علوفه در کشور، انجام تحقیقات به‌منظور یافتن جایگزین مناسب برای علوفه‌های رایج در تغذیه گاوهای شیری ضروری می‌باشد. چغندر علوفه‌ای به‌دلیل خصوصیات خوب تغذیه‌ای و همچنین مقاومت به شرایط محیطی در سال‌های اخیر به‌عنوان یک جایگزین مناسب در تغذیه دام معرفی شده است. با این حال، تحقیقی در زمینه بررسی اثر جایگزینی علوفه‌های رایج با چغندر علوفه‌ای بر ویژگی‌های خوراک، عملکرد رفاه دام و فراسنجه‌های شکمبه انجام نشده است. این تحقیق با هدف ارزیابی اثر جایگزینی سیلاژ ذرت با سیلاژ چغندر علوفه‌ای (علوفه پاییزه) بر فراسنجه‌های تخمیر در شکمبه و بررسی رفتار جویدن در گاوهای شیری انجام شد.مواد و روش‌ها: چغندر علوفه‌ای در بهار برداشت و سپس سیلو شد. پس از گذشت 60 روز، آزمایش در قالب طرح چرخشی با دو تیمار شامل: 1) جیره سیلاژ چغندر علوفه‌ای و 2) جیره سیلاژ ذرت و 10 تکرار (گاو شیری) در دو دوره 30 روزه انجام شد. نمونه‌برداری از جیره‌ها به‌منظور بررسی اندازه قطعات جیره با استفاده از الک استاندارد پنسیلوانیا در روزهای 24 تا30 هر دوره آزمایش انجام شد. رفتار جویدن گاوها شامل فعالیت خوردن، نشخوار و استراحت فک در هر دوره ثبت شد و به‌منظور بررسی فراسنجه‌های تخمیر در شکمبه نمونه‌برداری از مایع شکمبه در روز آخر هر دوره انجام شد. pH نمونه‌های شکمبه بلافاصله بعد از دریافت اندازه‌گیری شد و سپس نمونه‌برداری از مایع شکمبه برای اندازه‌گیری نیتروژن آمونیاکی، اسیدهای چرب فرار و بررسی جمعیت پروتوزوآ انجام شد.یافته‌ها: جایگزینی سیلاژ ذرت با سیلاژ چغندر علوفه‌ای باعث افزایش مقدار ترکیبات باقی‌مانده در الک 19 (01/0>P) و 4 (019/0=P) میلی‌متر، کاهش الیاف مؤثر فیزیکی، کاهش فعالیت خوردن، نشخوار و تولید بزاق روزانه شد (01/0>P). همچنین، مدت زمان استراحت فک در دام‌های تغذیه شده با سیلاژ چغندر علوفه‌ای بالاتر بود (01/0>P). از طرفی استفاده از سیلاژ چغندر علوفه‌ای در جیره باعث کاهش pH، استیک اسید و جمعیت پروتوزوآ شد (01/0>P). مقدار اسید پروپیونیک و اسیدهای چرب فرار کل در تیمار سیلاژ چغندر علوفه‌ای بالاتر بود (01/0>P). تولید نیتروژن آمونیاکی و گونه‌های پروتوزوآیی انتودینیوم و ایزوتریشیا در تیمار سیلاژ ذرت در مقایسه با سیلاژ چغندر علوفه‌ای بیشتر بود (01/0>P).نتیجه‌گیری: در مجموع، نتایج نشان دادند که استفاده از 25 درصد سیلاژ چغندر علوفه‌ای در جیره گاوهای شیری اثر منفی بر عملکرد دام نداشت و با توجه به روند تغییرات فراسنجه‌های شکمبه، جیره سیلاژ چغندر علوفه‌ای به‌دلیل تولید بالاتر پروپیونیک اسید و کاهش جمعیت پروتوزوآ دارای عملکرد بهتر نسبت به سیلاژ ذرت بود. استفاده از سیلاژ چغندر علوفه‌ای در سطح 25 درصد بخش علوفه‌ای جیره به‌منظور تغذیه گاوهای شیری پیشنهاد می‌شود.