اثربخشی بازی درمانی شناختی رفتاری بر توجه و مهارت‌ ارتباطی کودکان با آسیب شنوایی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران.

2 دانشیار آموزش کودکان استثنایی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شیراز، شیراز.

doi
10.22034/ceciranj.2025.519702.1955
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی بازی‌درمانی شناختی رفتاری بر توجه و مهارت‌ ارتباطی در کودکان با آسیب شنوایی انجام شد. روش این پژوهش‌‌ نیمه آزمایشی‌ از نوع پیش‌آزمون - پس‌آزمون با گروه گواه می‌باشد. جامعه آماری شامل کودکان ۴ تا ۸ ساله با آسیب شنوایی مراجعه‌کننده به مراکز توانبخشی شنیداری شهر شیراز است که از بین آنها ۳۰ کودک به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش(15 نفر) و گواه (15 نفر) جاگماری شدند. ابزارهای که در این پژوهش مورد استفاده قرار گرفت، پرسشنامه کانرز فرم والد (1998) و پرسشنامه مهارت‌های اجتماعی گرشام و الویت (1990) می‌باشد. بعد از جاگماری کودکان از والدین هر دو گروه پیش آزمون گرفته شد؛ سپس کودکان گروه آزمایش، مداخله بازی‌درمانی شناختی رفتاری طی ۸ جلسه ۳۰ تا ۴۵ دقیقه‌ای دریافت کردند؛ در پایان جلسه هشتم مجددا از والدین هر دو گروه پس‌آزمون گرفته شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها توسط نرم افزارSPSS24  و با استفاده از روش تحلیل کوواریانس انجام شد. یافته­ها نشان داد برنامه بازی درمانی شناختی رفتاری بر نارسایی توجه (001/0> P)کاهش معناداری داشته و همچنین سبب افزایش معنا‌دار در مهارت‌ ارتباطی کودکان با آسیب شنوایی گشته است. بنابر یافته­های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت بازی درمانی شناختی رفتاری می‌تواند باعث افزایش میزان توجه و سطح مهارت‌ ارتباطی و کاهش مشکلات رفتاری در کودکان با آسیب شنوایی گردد. از این رو، پیشنهاد می‌شود که در مراکز توان‌بخشی و کلینیک‌های گفتاردرمانی، این مداخله به‌عنوان یک روش مکمل در کنار سایر برنامه‌های توان‌بخشی استفاده شود.