تعیین مناطق هدف در پروژههای عملیاتی بارورسازی ابرها در ایران بهکمک شبیهسازی پخش مواد باروری با استفاده از مدل پاشندگی HYSPLIT
نویسندگان
1 مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها، یزد، ایران
2 مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها، یزد، ایران
3 مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها، یزد، ایران
4 گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
5 مرکز ملی تحقیقات و مطالعات باروری ابرها، یزد، ایران
doi
چکیده
تعیین مناطق تحتتأثیر مواد باروری (مناطق هدف) از موضوعات مهم در اجرای برنامههای استاندارد بارورسازی ابرها است. مدل پاشندگی HYSPLIT امکان شبیهسازی انتقال، پخش و نهشت عوامل باروری و تصویر کردن منطقه تحتتأثیر آنها را روی نقشه فراهم میکند؛ بنابراین در این پژوهش با تأمین دادههای هواشناسی مورد نیاز مدل HYSPLIT بهکمک اجرای مدل هواشناسی میانمقیاس WRF، نقش برخی از پارامترهای مؤثر در شبیهسازی منطقه هدف بررسی میشود. برای اطمینان از کیفیت دادههای ورودی، دادههای باد و دمای خروجی مدل WRF با اندازهگیریهای ثبتشده بهوسیله سنجندههای هواپیمای مورد استفاده در بارورسازی ابرها اعتبارسنجی و سپس تأثیرپذیری مدل پاشندگی در شبیهسازی محدوده پخش مواد باروری بهترتیب از دیدگاه پارامترسازی فیزیکی مدل WRF، تفکیک مکانی و زمانی دادههای ورودی و تفکیک مکانی مدل HYSPLIT بررسی میشود. برای این منظور، مدل WRF با بهکارگیری هشت ترکیب متفاوت از پارامترسازی فیزیکی برای سیوچهار پرواز بارورسازی ابرها در سال 2017 بهاجرادرآمد و محدوده پخش حاصل از آنها مقایسه شد. سپس مدل HYSPLIT برای چهار پرواز منتخب با دادههای ورودی در سه تفکیک زمانی و دو تفکیک مکانی دادههای هواشناسی ورودی و سه تفکیک مکانی مدل اجرا شد. نتایج، حاکی از حساسیت مدل HYSPLIT در شبیهسازی محدوده پخش مواد باروری به همه پارامترهای اعمالشده در این پژوهش است؛ البته میزان این حساسیت متفاوت است. نتایج مدل پاشندگی در ارتفاع پرواز هواپیمای باروری بهطور قابلتوجهی تحتتأثیر انتخاب ترکیب پارامترسازی فیزیکی مدل WRF است؛ تغییر در پیکربندی پارامترسازی فیزیکی، در برخی موارد، تفاوتهای معنیداری در محدوده پخش مواد باروری ایجاد میکند، اما در بیشتر موارد، افزایش تفکیک افقی دادههای ورودی و افزایش تفکیک مکانی اجرای مدل HYSPLIT، تأثیر شایانتوجهی در افزایش یا کاهش معنیدار در محدوده پخش مواد باروری نخواهد داشت و حساسیت مدل به تفکیک زمانی دادههای ورودی نیز قابلچشمپوشی است.