تأثیر بازی های مبتنی بر بازداری شناختی بر حافظه فعال و برنامه ریزی دانش آموزان با اختلال خواندن
نویسندگان
1 استادیار گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران
2 استاد گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
3 استادیار گروه روانشناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22034/ceciranj.2024.458754.1869چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر بازیهای مبتنی بر بازداری شناختی بر حافظه فعال و برنامهریزی دانشآموزان با اختلال خواندن بود. روش از نوع نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه گواه در نظر گرفته شد. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانشآموزان با اختلال خواندن شهر تهران در سال 1403-1402 بود. بدین منظور 26 دانشآموز پسر با اختلال خواندن بهصورت نمونهگیری در دسترس انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه قرار داده شدند (هر گروه 13 نفر). جهت گردآوری اطلاعات از ماتریسهای پیشرونده ریون (RPM)، مجموعه آزمون حافظه فعال کودکان (WMTB-C) و آزمون برج لندن (TOL) استفاده شد. پس از اجرای پیشآزمون، گروه آزمایش به مدت 10 جلسه 30 دقیقهای تحت آموزش بازداری شناختی قرار گرفتند در حالیکه گروه گواه هیچگونه مداخلهای را دریافت نکردند. در پایان جلسات، هر دو گروه مجدداً توسط ابزارهای ذکر شده مورد بررسی قرار گرفتند. تجزیه و تحلیل اطلاعات توسط نرمافزار SPSS-23 و با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره انجام شد. نتایج نشان داد که بازیهای مبتنی بر بازداری شناختی بر ارتقای عملکرد خردهمقیاسهای یادآوری مستقیم و معکوس مکعبها، نمره برنامهریزی و تعداد کوششها مؤثر بود (01/0>P). همچنین، مشخص شد که مداخله ذکر شده در خردهمقیاسهای حافظه مازها و زمان کل برنامهریزی تأثیری نداشت (05/0<P). تأثیرات مختلف بازداری بر دیگر مؤلفههای کارکردهای اجرایی به شیوههای مستقیم یا غیرمستقیم میتواند مبنایی برای طراحی و اجرای برنامههای مداخلهای در این حوزه باشد.