اثربخشی آموزش مدیریت رفتار به والدین بر رفتار‌‌‌‌‌‌های چالشی دانش آموزان طیف اتیسم با عملکرد بالا

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، شیراز،ایران

2 استادیار، گروه روانشناسی، واحد فیروزآباد، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزآباد، ایران

doi
10.22034/ceciranj.2024.430188.1824
چکیده

Downloaded from www.ceciranj.ir  پژوهش حاضر با هدف اثربخشی آموزش برنامه مدیریت رفتار به والدین بر رفتارهای چالشی دانش­آموزان طیف اتیسم با عملکرد بالا انجام شد. جامعه آماری پژوهش30 نفر از والدین دانش­آموزان 7 تا 10 ساله شهر شیراز مبتلا به طیف اوتیسم با عملکرد بالا در سال 1402 که با روش نمونه­گیری هدفمند انتخاب و به شیوه تصادفی از راه قرعه­کشی به دو گروه 15 نفری آزمایش و کنترل تقسیم شدند. هر دو گروه ابتدا مورد ارزیابی (پیش­آزمون) و پس از اجرای برنامه بر روی گروه آزمایش ارزیابی مجدد (پس­آزمون) بر روی آن­ها اجرا گردید. ابزار پژوهش مقیاس تجدیدنظر شده رفتارهای چالشی (RSCB) بود. داده­ها با روش تحلیل کواواریانس چندمتغیری و با استفاده از نرم­افزار SPSS-24 تجزیه و تحلیل شدند. یافته­ها نشان داد ابعاد رفتارهای چالشی کودکان اوتیسم دو گروه آزمایش و کنترل در مرحله پس­آزمون در سطح معناداری می­باشد، به عبارتی دیگر، آموزش مدیریت رفتار به والدین بر ابعاد رفتارهای چالشی کودکان اوتیسم با عملکرد بالا تأثیر معنی­داری دارد (05/0>P). در نتیجه نمرات گروه آزمایش در ابعاد رفتارهای چالشی در مرحله پس­آزمون کاهش یافته بود. از این­رو، می­توان مطرح نمود آموزش مدیریت رفتار والدین بر مبنای شناختی- رفتاری بر کاهش ابعاد رفتارهای چالشی کودکان مؤثر بوده است. با توجه به نتایج به دست آمده می­توان از آموزش مدیریت رفتار به والدین به­منظور کاهش رفتارهای چالشی و اضطراب کودکان مبتلابه اختلال اوتیسم با عملکرد بالا، به­عنوان یک روش مداخله­ای مؤثر سود جست و موجب کاهش رفتارهای چالشی کودکان شد.