شناسایی مؤلفه‌های سواد صلح معلمان متوسطۀ دورۀ اول

نویسندگان

1 استاد گروه علوم تربیتی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه حقوق، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری گروه علوم تربیتی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

4 استادیار گروه علوم تربیتی، واحد تهران جنوب، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22034/jei.2022.303166.2094
چکیده

هدف از پژوهش حاضر شناسایی مؤلفه‌های سواد صلح معلمان متوسطۀ دورۀ اول بود. رویکرد حاکم بر این پژوهش کیفی بود که برای پاسخ به سؤالات پژوهش و متناسب با ماهیت موضوع پژوهش از میان روش‌های گوناگون کیفی، روش‌های توصیفی ـ تحلیلی و نظریۀ داده‌بنیاد انتخاب شد. ابزار گردآوری داده‌ها اسناد، منابع مکتوب و مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش استادان دانشگاه، فعالان حوزۀ آموزش صلح و نیز معلمان متوسطۀ دورۀ اول شهر تهران بودند. پژوهشگر با انجام 1۵ مصاحبه به اشباع نظری رسید. تجزیه‌وتحلیل داده‌های کیفی در نسخة کلاسیک نظریة داده‌بنیاد با استفاده از کدگذاری و در سه مرحلة کدگذاری باز، محوری یا نظری و کدگذاری انتخابی انجام شد. پس از تجزیه‌وتحلیل داده‌ها 97 کد باز و 28 کد محوری شناسایی شد که در 7 مقولة کلی طبقه‌بندی شد. بر اساس نتایج این پژوهش مهم‌ترین مؤلفه‌های سواد صلح عبارت‌اند از: نیازهای جدید، شناسایی ظرفیت‌ها و مهارت‌های اساسی صلح، درک دقیق معنای انسانیت، درک دقیق شرایط اجتماعی، ویژگی‌های معلمان دارای سواد صلح، عناصر سه‌گانۀ سطوح فردی، اجتماعی، جهانی و هنر زیستن. بر این اساس، سواد صلح عبارت است از روش جدیدی در برقراری و گسترش صلح که بر اهمیت نیازهای غیرجسمانی تأکید می‌کند.