ارزیابی مسائل زمینهمدار کتاب ریاضی پایۀ چهارم ابتدایی و تطبیق آن با مطالعات بینالمللی
نویسندگان
1 استادیار گروه ریاضی دانشکدۀ علوم پایه دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری آموزش ریاضی، دانشکدۀ علوم پایه دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
doi
10.22034/jei.2022.315098.2174چکیده
در پژوهش حاضر به بررسی مسائل زمینهمدار کتاب ریاضی پایۀ چهارم ابتدایی و همچنین مقایسۀ آن با آخرین مسائل منتشرشدۀ تیمز 201۵ پرداخته شده است. این ارزیابی بر اساس میزان ارتباط مسائل زمینهمدار با دنیای واقعی به کمک چارچوبهای مطرح در پژوهشهای مرتبط و حیطۀ محتوایی مسائل صورت گرفته است. روش این پژوهش توصیفی ـ تحلیلی ـ تطبیقی است که برای اجرای آن از الگوی پیشنهادی بردی استفاده شد. ابزار مورد استفاده فهرستهایی است که روایی صوری و محتوایی آن را متخصصان تأیید کرده و پایایی آن نیز به کمک فرمول هولستی 0/88 بهدست آمده است. نتایج حاکی از آن است که در کتاب ریاضی پایۀ چهارم 83/89٪ از مسائل، کاربردِ استاندارد و 11/16٪ نیز زمینهجدا هستند. این مقادیر برای مسائل زمینهمدار تیمز به ترتیب حدود 84 و 16درصد است که نشان از شباهت توزیع این مسائل دارد. ازنظر محتوایی نیز فراوانی مسائل زمینهمدار در میان هر دو منبعْ یکسان، ولی نسبتِ رعایتشده میان حیطههای محتوایی در کتاب درسی نامتوازن است. حدود نیمی از مسائل زمینهمدارِ مطالعات تیمز نمونۀ کاملاً مشابهی در کتاب درسی دارند و نیمِ دیگر مسائل محتوای مشابه اما روش حلی متفاوت یا کمی پیچیدهتر دارند و تعداد اندکی از این مسائلْ مشابهی در کتاب درسی نداشتهاند. بااینحال، عملکرد دانشآموزان در حل مسائل زمینهمدار مطالعۀ تیمز پایینتر از میانگین بینالمللی است. نتایج این پژوهش میتواند برنامهریزان آموزشی را در شناسایی نقاط مثبت و منفی کتب درسی یاری کند.