بررسی تأثیر آموزش برنامه ارتباط بدون خشونت بر افسردگی، اضطراب و استرس نوجوانان با آسیب شنوایی

نویسندگان

1 دانشیار گروه روان‌شناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی و آموزش افراد با نیازهای خاص، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2023.351008.1678
چکیده

 پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر آموزش برنامه ارتباط بدون خشونت بر افسردگی، اضطراب و استرس نوجوانان با آسیب شنوایی در شهر مشهد انجام شد. این پژوهش، یک مطالعه نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون، پس‌آزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل همه‌ دانش‌آموزان دبیرستانی با آسیب شنوایی شهر مشهد می‌شد که 20 نفر از آن­ها به روش نمونه‌گیری در دسترس از مدارس تلفیقی انتخاب شدند. آنها با روش تصادفی به دو گروه 10 نفری تقسیم و در یکی از گروه‌های آزمایش و گروه کنترل جایگزین شدند. گروه آزمایش، در 8 جلسه آموزش برنامه ارتباط بدون خشونت (هفته‌ای 2 جلسه) شرکت کردند؛ در حالیکه گروه کنترل در این جلسات شرکت نکردند. آزمودنی‌ها با استفاده از مقیاس افسردگی، اضطراب، استرس لاویباند و لاویباند (1995) (DASS-21) مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری با به کارگیری نرم‌افزار SPSS نسخه 26 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که گروه آزمایش و کنترل در افسردگی (001/0P=، 56/9F= و 36/0ƞ2=)، اضطراب (001/0P=، 84/13F= و 44/0ƞ2=) و استرس (001/0P=، 73/8F= و 33/0ƞ2=) تفاوت معناداری داشتند. با توجه به اینکه آموزش برنامه ارتباط بدون خشونت سبب بهبود افسردگی، اضطراب و استرس نوجوانان با آسیب شنوایی شد؛ بنابراین، برنامه‌ریزی برای آموزش چنین برنامه‌هایی مانند آموزش برنامه ارتباط بدون خشونت نقش مهمی در بهبود پریشانی روان­شناختی نوجوانان دارد.