نقش سواد رسانه‌ای در پیشگیری آسیب‌های فضای مجازی دانش‌آموزان

نویسندگان

1 استادیار گروه مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 استادیار گروه جامعه شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک (نویسنده مسئول)، اراک، ایران

3 دکتری جامعه‌شناسی، دانشکده حقوق و علوم اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22034/bmsp.2025.485459.2090
چکیده

هدف از تحقیق حاضر بررسی نقش سواد رسانه‌ای در پیشگیری آسیب‌های فضای مجازی دانش‌آموزان متوسطۀ نخست شهر اراک بوده است. برای بررسی موضوع از روش پیمایش استفاده شد. جامعۀ آماری تحقیق، دانش‌آموزان متوسطۀ نخست شهر اراک بودند که ۷۱۵ نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. روش نمونه‌گیری به‌صورت تصادفی طبقه‌ای و خوشه‌ای چندمرحله‌ای بود. ابزار جمع‌آوری اطلاعات در این تحقیق پرسشنامه بود. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که میانگین متغیر آسیب‌های فضای مجازی در حد 49/2 از 5 است که در حد متوسط قرار دارد. بیشترین میانگین در ابعاد مذهبی و روانی و کمترین میانگین در ابعاد جسمی و خانوادگی است. نتایج مدل معادلات ساختاری نشان داد که بیشترین تأثیر بر آسیب‌های فضای مجازی به‌ترتیب مربوط به متغیرهای استفادۀ از فضای مجازی (ضریب بتا = 32/0) و سواد رسانه‌ای (ضریب بتا = 24/0-) است. متغیر سواد رسانه‌ای بر استفادۀ از فضای مجازی (ضریب بتا = 18/0-) تأثیر دارد. به‌طور کلی می‌توان بیان کرد که متغیر سواد رسانه‌ای تأثیر غیرمستقیم (ضریب بتا = 05/0-) بر آسیب‌های فضای مجازی دارد.