فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جرم ناشی از نفرت جرمی است که سیاست‌گذاری راجع به آن به‌طرز آشکاری متأثر از فعالیت‌های رسانه‌ای است، جرمی که به‌دلیل ماهیت خاصش همیشه علیه شخص یا گروهی که دارای ویژگی متفاوتی است ارتکاب می‌یابد. در این مقاله با روش تحلیلی ـ توصیفی و به‌ویژه روش تحلیل محتوای کیفی، افزون‌بر تحلیل مبانی تأثیرگذاری رسانه بر سیاست‌گذاری جرایم ناشی از نفرت، به‌صورت خاص امکان‌سنجی تأثیر سه محتوای رسانه‌ای یعنی مستند "و عنکبوت آمد" و فیلم‌های "عنکبوت و عنکبوت مقدس" که اقتباسی هستند از یکی از مهم‌ترین مصادیق جرم ناشی از نفرت یعنی پروندۀ قتل‌های سریالی سعید حنایی که زنان خیابانی را با انگیزۀ نفرت به قتل می‌رساند مورد بررسی قرار گرفته است. این پژوهش در پی پاسخ به این سؤال است که آیا امکان تأثیر فعالیت‌های رسانه‌ای فوق بر سیاست‌گذاری کیفری جرم ناشی از نفرت وجود دارد؟ از این ‌رو هدف این پژوهش بیان چگونگی تأثیر رسانه بر سیاست‌گذاری کیفری جرایم ناشی از نفرت است. نتایج حاصل از این پژوهش به این شرح است که چنین محتواهای رسانه‌ای به‌دلیل ایفای نقش در شناساندن زنان خیابانی به سیاست‌گذاران کیفری به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های مهم جرم ناشی از نفرت و همچنین ارائۀ یک رویکرد مبتنی‌بر حمایت از طریق تأکید بر قانون‌مداری و نفی هرگونه هرج‌ومرج در جامعه ظرفیت تأثیرگذاری بر سیاست‌گذاران کیفری را دارند؛ از طرفی با به نمایش گذاشتن تفکیک بین حق پنداشتن کار جنسی و ضرورت حمایت از جان کارگران جنسی، کارفرمایان اخلاقی در جامعه را که ممکن است توسعۀ مفهومی جرم ناشی از نفرت به چنین افرادی را نوعی به رسمیت شناختن چنین عملی بدانند قانع کرده‌اند. با این حال چالش‌هایی چون وابستگی رسانه، ناتوانی در تأثیرگذاری مبتنی بر رویکردهای علمی و تأکید بر روایت‌گری پوپولیستی شتاب و کیفیت این تأثیرگذاری بر سیاست‌گذاری کیفری را محدود کرده است.