مطالعۀ تطبیقی برنامه‏ های درسی هدایت شغلی به‏ منظور ارائۀ رهنمودهایی برای نظام آموزش‏ وپرورش ایران

نویسندگان

1 دانشیار گروه روش ‏ها و برنامه‏ های آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران

2 استادیار گروه روش‏ ها و برنامه‏ های آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران

3 استادیار گروه جامعه و پیشرفت، پژوهشکدۀ مطالعات فناوری نهاد ریاست جمهوری، تهران، ایران

4 دانشجوی دکتری تخصصی مطالعات برنامۀ درسی، دانشکدۀ روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، پژوهشگر پژوهشکده مطالعات فناوری ریاست جمهوری، تهران، ایران

5 دانشیار گروه روش ‏ها و برنامه ‏های آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22034/jei.2021.232810.1503
چکیده

هدف از پژوهشِ حاضر شناسایی و بررسی برنامه‌های درسی هدایت شغلی در کشورهای جهان است. روش پژوهشْ توصیفی و تحلیل مستندات با رویکرد تطبیقی است. جامعۀ آماری شامل برنامۀ درسی هدایت شغلی در کشورهای جهان می‌‏شود و نمونۀ مورد بررسی برنامۀ درسی مشاغل و آموزش کارمحور در انگلستان و برنامۀ درسی شغلی در ویکتوریا، استرالیا، بود که به‏‌صورت هدفمند انتخاب شدند. الگوی مورداستفاده روش توافق و تفاوت جان استوارت میل بود. ابزار گردآوری اطلاعاتْ فیش‏‌برداری و تجزیه‏‌وتحلیل اطلاعات با استفاده از روش تحلیل محتوا بود. همچنین برای قضاوت دربارۀ اعتبار اسناد و مدارک به نقد بیرونی و درونی منابع توجه شده است. نتایج تحلیل و مقایسۀ تفاوت و شباهت‏‌های عناصر اصلی برنامۀ درسی (هدف، زمان، محتوا، روش‌‏های یاددهی-یادگیری-ارزشیابی) نشان داد جهت‏‌گیریِ هر دو برنامۀ درسی، آموزش با رویکرد شغل‏‌محوری است اما برنامۀ درسی مشاغل و آموزش کارمحور در قیاس با برنامۀ درسی شغلی ویکتوریا اهداف و زمان اجرای متنوع و گسترده‌‏تری را شامل می‌‏شود. نتایج بررسی عنصر محتوا در هر دو برنامۀ درسی حاکی‏ از سه مرحلۀ رشد فردی، اکتشاف شغلی و مدیریت شغلی بود. بررسی عناصر راهبردهای یاددهی-یادگیری و ارزشیابی نشان داد آنچه در هر دو برنامۀ درسی هدایت شغلی حائز اهمیت است استفاده از روش‌‏های نوین و فعالانه در کنار روش‏‌های سنتی است. با توجه به یافته‏‌های تحقیق، به سیاست‏گذاران نظام آموزشی کشور ایران پیشنهاد می‏‌شود طراحی برنامۀ درسی هدایت شغلی را با توجه به ویژگی‏‌های عناصر برنامۀ درسی هدایت شغلی کشورهای موفق در دستور کار قرار بدهند.