اثربخشی یادگیری معکوس بر شاخص‌های تربیتی: مطالعة فراتحلیل

نویسندگان

1 استادگروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم‌تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری روان شناسی تربیتی، گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.

doi
10.22034/jei.2021.221800.1398
چکیده

یادگیری معکوس امروزه مورد توجه بسیاری از پژوهشگران قرار گرفته‏ است. وجود پژوهش‌‏های متعدد و متناقض در این حوزه لزوم انجام پژوهشی فراتحلیل را ضروری می‏‌نماید. پژوهش پیشِ رو به روش فراتحلیل و با هدف ترکیب پژوهش‌‏های انجام‌‏شده درزمینۀ تأثیر یادگیری معکوس در شاخص‌‏های تربیتی فراگیران، در مقایسه با یادگیری سنتی، انجام شده ‏است. جامعۀ آماری پژوهش شامل مطالعاتی است که در سال‏‌های 1393 تا 1398 در ایران و 2014 تا 2019 در خارج از ایران صورت گرفته و به‌‏صورت مقاله و پایان‏نامه‌‏های تمام‌‏متن در پایگاه‏‌های اطلاعاتی و کتابخانه‏‌های دانشگاه‌‏ها یا مراکز پژوهشی در دسترس است. بر اساس ملاک‌‏های ورود و خروج و تحلیل حساسیت، 46 اندازۀ اثر از 23 پژوهش استخراج شده است. اندازۀ ترکیبی تأثیر یادگیری معکوس با مدل اثرات تصادفی 99/0 محاسبه شده است. نتایج پژوهش نشان می‌‏دهد که اندازۀ اثر خلاصه از جنسیت، نوع درس و انواع متغیرهای پیامد تأثیر می‌‏پذیرد. نتایج فرارگرسیون نیز نشان می‏‌دهد که اندازۀ اثر تابع سن آزمودنی‌‏ها است و یادگیری معکوس در سنین کم (دورۀ ابتدایی) مؤثرتر است. با لحاظ یافته‏‌های این فراتحلیل و پشتوانۀ نظری و تجربی این حوزه توصیه می‌‏شود از این روش در نظام آموزشی استفاده شود.