تدوین بسته آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی و تأثیر آن بر تنیدگی والدینی و سلامت روان مادران کودکان دارای اختلالات عصب –تحولی

نویسندگان

1 دانشجوی مقطع دکتری، روانشناسی عمومی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران.

2 دانشیار، گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران.

4 دانشیار گروه روانشناسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمانشاه، ایران

5 استادیار، گروه مشاوره خانواده، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2022.293979.1561
چکیده

هدف پژوهش حاضر تدوین بسته آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی و تأثیر آن بر تنیدگی والدینی و سلامت روان مادران کودکان دارای اختلالات عصب – تحولی بود. در پژوهش حاضر از نوع طرح شبه‌آزمایشی پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شد. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه مادران کودکان دارای اختلال عصب- تحولی (950 نفر) بود که 30 نفر از مادران دانش‌آموزان با اختلالات عصب- تحولی از طریق نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و به صورت تصادفیدر دو گروه کنترل و آزمایش (هر گروه شامل 15 نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش طی 10 جلسه 60 دقیقه‌ای به مدت 5 هفته در دوره آموزشی فرزندپروری که برگرفته از برنامه آموزش فرزندپروری بارکلی، گوردون و درایکوراس طی هفت گام، شرکت کردند در حالی که برای گروه کنترل هیچ گونه مداخله‌ای صورت نگرفت. به منظور سنجش سلامت روان والدین از پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ) و به منظور ارزیابی میزان استرس مادران از شاخص تنیدگی والدین (PSI) استفاده شد. داده‌های حاصل از تأثیر آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی بر تنیدگی والدینی و سلامت روان مادران با استفاده از نسخه 26 نرم­افزار SPSS و آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. بسته آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی در هفت گام تهیه شد و روایی محتوایی آن از نظر متخصصان بررسی و مورد تأیید قرار گرفت. همچنین، یافته‌ها نشان داد که این بسته آموزشی تأثیر معناداری بر کاهش تنیدگی والدینی و افزایش سلامت روان مادران کودکان دارای اختلالات عصب-تحولی داشت (05/0P<). نتایج نشان داد که آموزش فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی بر بهبود سلامت روان و کاهش تنیدگی مادران دارای کودکان اختلال عصب – تحولی تأثیر مثبتی داشته است.هدف پژوهش حاضر تدوین بسته آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی و تأثیر آن بر تنیدگی والدینی و سلامت روان مادران کودکان دارای اختلالات عصب – تحولی بود. در پژوهش حاضر از نوع طرح شبه‌آزمایشی پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شد. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه مادران کودکان دارای اختلال عصب- تحولی (950 نفر) بود که 30 نفر از مادران دانش‌آموزان با اختلالات عصب- تحولی از طریق نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و به صورت تصادفیدر دو گروه کنترل و آزمایش (هر گروه شامل 15 نفر) قرار گرفتند. گروه آزمایش طی 10 جلسه 60 دقیقه‌ای به مدت 5 هفته در دوره آموزشی فرزندپروری که برگرفته از برنامه آموزش فرزندپروری بارکلی، گوردون و درایکوراس طی هفت گام، شرکت کردند در حالی که برای گروه کنترل هیچ گونه مداخله‌ای صورت نگرفت. به منظور سنجش سلامت روان والدین از پرسشنامه سلامت عمومی (GHQ) و به منظور ارزیابی میزان استرس مادران از شاخص تنیدگی والدین (PSI) استفاده شد. داده‌های حاصل از تأثیر آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی بر تنیدگی والدینی و سلامت روان مادران با استفاده از نسخه 26 نرم­افزار SPSS و آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. بسته آموزشی فرزندپروری مبتنی بر کارکردهای اجرایی در هفت گام تهیه شد و روایی محتوایی آن از نظر متخصصان بررسی و مورد تأیید قرار گرفت. همچنین، یافته‌ها نشان داد که این بسته آموزشی تأثیر معناداری بر کاهش تنیدگی والدینی و افزایش سلامت روان اثر مثبت داشته است .