تأثیر مداخله حافظه فعال دیداری- فضایی بر عملکرد آینه‌نویسی کودکان پیش‌دبستانی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2021.254648.1479
چکیده

هدف پژوهش حاضر تأثیر مداخله حافظه فعال دیداری- فضایی بر عملکرد آینه ­نویسی کودکان پیش‌دبستانی بود. در این پژوهش از طرح شبه‌آزمایشی پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شد. جامعۀ آماری شامل تمام کودکان است که در مراکز پیش‌دبستانی و مهدکودک‌های شهر تهران (منطقه 14) در سال تحصیلی 96-1395 مشغول به تحصیل  بودند و 20 نفر (13 دختر و 7 پسر) توسط معلم، تشخیص آینه ­نویسی داده شدند. از بین جامعه هدف هر 20 دانش‌آموز دارای عملکرد آینه­ نویسی از طریق نمونه‌گیری هدفمند به ­عنوان نمونه انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه کنترل و آزمایش (هر گروه 10 نفر) تقسیم شدند. گروه آزمایش طی 12 جلسه 60 دقیقه‌ای به مدت سه ماه (12 هفته) در دورۀ درمانی حافظه فعال شرکت کردند. به منظور سنجش عملکرد آینه­نویسی، از آزمون محقق‌ساخته تشخیص آینه­ نویسی و جهت سنجش هوش مقیاس هوش‌آزمای تهران- استنفورد- بینه (T-SB) استفاده شد. داده‌های حاصل از پژوهش نیز با استفاده از نرم ­افزار آماری SPSS-22 و به کارگیری آزمون t مستقل به روش نمرات افزوده، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده‌های حاصل از تست محقق‌ساخته تشخیص آینه ­نویسی نشان داد که گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل، پس از شرکت در مداخله، در نتایج آزمون از نظر آماری تفاوت معناداری دارند (P<0.001). نتایج پس‌آزمون نشان داد تعداد خطاهای آینه­ نویسی در کودکان پیش‌دبستانی (گروه آزمایش) به صفر رسیده و مداخله حافظه فعال دیداری-فضایی منجر به بهبود عملکرد آینه ­نویسی کودکان پیش‌دبستانی شده است. با توجه به نتایج تحقیق می­توان اینگونه نتیجه گرفت که مداخله حافظه فعال دیداری- فضایی می­تواند بر عملکرد آینه­ نویسی کودکان پیش ­دبستانی مؤثر باشد و می‌توان از مداخلاتی شبیه به این برنامه، برای کاهش خطای آینه ­نویسی استفاده کرد.