اثربخشی شن‌بازی‌درمانی بر بیش‌فعالی، کم‌توجهی و اضطراب آشکار کودکان با اختلال کم‌توجهی/ بیش‌فعالی

نویسندگان

1 استادیار روان‌شناسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران.

2 استادیار روان‌شناسی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران

3 کارشناس ارشد راهنمایی و مشاوره، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2021.246662.1444
چکیده

هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر شن‌بازی‌درمانی بر بیش‌فعالی، کم‌توجهی و اضطراب آشکار کودکان با اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی است. روش پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه کنترل است. جامعۀ آماری، کودکان پسر 7 تا 12 ساله مراجعه‌کنندۀ این اختلال به مراکز مشاورۀ شهرستان همدان (در سه‌ماهۀ چهارم سال 1398) است. تعداد این کودکان به‌صورت تقریبی 280 نفر است که از این تعداد، 30 نفر به‌صورت هدفمند و در دسترس انتخاب و در دو گروه کنترل و آزمایش جایگزین شدند. داده‌ها با استفاده از مقیاس سنجش اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی (1999) و مقیاس سنجش اضطراب کودکان رینولدز و ریچموند (1978) گردآوری شد. مداخلات شن‌بازی‌درمانی در هشت جلسۀ 45 دقیقه‌ای برنامۀ گام‌به‌گام شن‌بازی‌درمانی بو یک و گودوین (2000) اجرا شد. یافته‌های این پژوهش با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس نشان داد شن‌بازی‌درمانی بر بیش‌فعالی، کم‌توجهی و اضطراب آشکار کودکان اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی مؤثر است (01/0 = p). به عبارتی شن‌بازی‌درمانی موجب کاهش معنادار اضطراب فیزیکی، حساسیت و نگرانی کودکان اختلال کم‌توجهی/بیش‌فعالی (05/0 = p) و همچنین موجب کاهش بیش‌فعالی (01/0 = p) و کم‌توجهی (05/0 = p) کودکان شده است. براساس نتایج مطالعۀ حاضر می‌توان نتیجه گرفت آموزش برنامۀ درمانی شن‌بازی می‌تواند کم‌توجهی/بیش‌فعالی و اضطراب آشکار را در کودکان مبتلا به این اختلال کاهش دهد و به توانمندسازی کودک کمک کند؛ بنابراین پیشنهاد می‌شود مربیان از برنامه‌های شن‌بازی‌درمانی در سرفصل‌های آموزشی کودک استفاده کنند.