شناسایی و تحلیل ساختاری تأثیر متقابل پیشرانهای تغییر در حوزة آموزش وپرورش
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی دانشگاه تهران؛ گروهروشها و برنامههای آموزشی و درسی، دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی، دانشگاه تهران
3 عضو هیات علمی دانشگاه تهران
4 عضو هیت علمی دانشگاه تهران
doi
10.22034/jei.2019.92888چکیده
غفلت از پیچیدگیهای نظام تعلیموتربیت، به دلیل گستردگی و اهمیت آن میتواند صدمات غیرقابلجبرانی به بار آورد. در مقالة حاضر پیشرانهای تغییر در حوزة آموزشوپرورش جهان از طریق متنکاوی در اسناد معتبر جهانی و نظر گروه خبرگان، بررسی و شناسایی شده است. سپس با برگزاری جلسة دلفی مشترک خبرگان، تأثیر پیشرانهای شناساییشده بر هم سنجیده شده و موردبحث قرار گرفته است. آنگاه از طریق نرمافزار «میکمک» جایگاه هر پیشران تحلیل و بررسی شد. یافتهها حاکی از آن است که پیشرانهای «جهانیشدن (بینالمللیشدن آموزشوپرورش)»، «تنوعطلبی»، «شبکة جهانی اینترنت (شبکههای اجتماعی)»، «انتقال از آموزش به یادگیری»، «شناسایی و بهکارگیری الگوهای بهتر» و «توسعة فناوری و دیجیتال» دارای تأثیرگذاری بسیار بالایی بر سایر پیشرانها هستند، پیشرانهای «رفاه اقتصادی و افزایش طبقة متوسط» و «فردگرایی (شخصیسازی یادگیری)» جزو پیشرانهای اثرگذار تلقی میشوند، پیشرانهای «توسعة علوم، فناوری، مهندسی و ریاضی (STEM)» و «یکپارچهسازی آموزش و محتوای آموزشی» نسبت به سایر پیشرانها مستقل هستند، و پیشران «عدمتمرکز یا پایان تولید برنامههای سازمانیافته رسمی (طراحی نظامهایی با انعطافپذیری بیشتر)» خروجی و نتیجة کنش و واکنش سایر پیشرانهای این سیستم محسوب میشود که عنوان پیشران وابسته را در این مطالعه به خود اختصاص داده است. نتایج حاکی از آن است که حرکت آهسته ولی مداوم به سمت عدمتمرکز و مقاومت نکردن در برابر این تغییرات میتواند نظام آموزشی را از زیر سایة صرفاً الگوبرداری از نتایج سایر نظامهای تعلیموتربیت جهان و بهدوراز دستاوردهای بومی و داخلی، خارج سازد و نویدبخش آیندهای روشن و شفاف باشد.
