مقایسه استرس والدگری و مشکلات برونی‌سازی و درونی‌سازی کودکان در مادران شاغل و غیرشاغل

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استادیار گروه روان‌شناسی سلامت، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان (انیستیتو روان‌پزشکی تهران)، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

4 کارشناسی ارشد مشاوره خانواده، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

5 کارشناسی ارشد مشاوره مدرسه، دانشگاه پیام نور اصفهان، اصفهان، ایران

doi
10.22034/ceciranj.2020.228165.1380
چکیده

هدف از پژوهش حاضر، مقایسه استرس والدگری، مشکلات برونی‌سازی شده و درونی‌سازی شده کودکان پیش‌دبستانی در مادران شاغل و غیرشاغل بود. روش مطالعه، توصیفی و از نوع علّی- مقایسه‌ای بود. جامعه آماری پژوهش را کلیه مادران شاغل و غیرشاغل کودکان 4 تا 6 ساله حاضر در مهدکودک‌های شهر تهران تشکیل دادند. حجم نمونه متشکل از 230 شرکت‌کننده (115 زن شاغل و 115 زن غیرشاغل) بود که به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از فرم بلند شاخص استرس فرزندپروری فرم بلند (PSI) و سیاهه مشکلات رفتاری کودک آخنباخ (CBCL) استفاده شد. به‌منظور تجزیه‌‌وتحلیل داده‌ها، از آزمون تی مستقل، تحلیل واریانس چندمتغیره و نرم‌افزار 22-SPSS استفاده شد. نتایج نشان داد هر دو گروه از مادران شاغل و غیرشاغل سطح بالایی از استرس والدگری را نشان دادند؛ اما بین استرس والدگری در دو گروه به‌طور کلی، تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0>p). در زمینه مشکلات برونی‌سازی شده تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهده شد. در زمینه مشکلات درونی‌سازی شده هرچند بین دو گروه به‌طور کلی تفاوت معناداری یافت نشد؛ اما در زمینه واکنش هیجانی و مشکلات خواب تفاوت معناداری دیده شد (05/0>p). براساس یافته‌ها، هر دو گروه از مادران شاغل و غیرشاغل مسائلی را در زمینه استرس والدگری و مشکلات کودکان تجربه می‌نمایند. بر‌این‌اساس، طراحی و ارائه مداخلات درمانی و پیشگیرانه جهت بهبود وضعیت استرس مادران و مشکلات کودکان توصیه می‌شود.