اثربخشی درمان ذهنآگاهی بر اضطراب و تنظیم هیجانی دانشآموزان تیزهوش دوره اول متوسطه
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه لرستان، دانشکده علوم انسانی دانشگاه لرستان، شهر خرم آباد، ایران
2 استادیار دانشگاه لرستان، دانشکده علوم انسانی دانشگاه لرستان، شهر خرم آباد، ایران
3 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشگاه لرستان، شهر خرم آباد، ایران
doi
10.22034/ceciranj.2019.95954چکیده
هدف: تکالیف درسی و شناختی زیاد در مدارس تیزهوشان، ممکن است فرایندهای روانشناختی و هیجانی دانشآموزان تیزهوش را دچار آسیب نماید. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان ذهنآگاهی بر اضطراب و تنظیم هیجانی دانشآموزان تیزهوش دوره اول متوسطهانجام گرفت. روش:روش پژوهش حاضر آزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری پژوهش حاضر، شامل دانشآموزان تیزهوش دوره متوسطه اول شهر خرمآباد در سال تحصیلی 97-1396 بود. در این پژوهش از روش نمونهگیری هدفمند و گمارش تصادفی استفاده شد. بدین صورت که تعداد 30 دانشآموز به روش نمونهگیری هدفمند از بین دانشآموزان تیزهوش دوره متوسطه اول شهر خرمآباد انتخاب و به صورت تصادفی در گروههای آزمایش و کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش مداخله درمانی را طی سه ماه در 10 جلسه 75 دقیقهای دریافت نمودند. پرسشنامههای مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب (بک و همکاران، 1988) و پرسشنامه تنظیم هیجان (گروس و جان، 2003) بود. دادههای حاصل از پژوهش به شیوه تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر توسط نرمافزار آماری SPSS23 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافتهها:نتایج نشان داد که درمان ذهنآگاهی بر اضطراب و تنظیم هیجانی دانشآموزان تیزهوش تأثیر معناداری داشته است (0001/0>P). علاوه بر این نتایج نشان داد که این مداخله توانسته تاثیر خود را در طول زمان نیز به شکل معناداری حفظ نماید (0001/0>P). میزان تاثیر درمان ذهنآگاهی بر اضطراب و تنظیم هیجانی دانشآموزان تیزهوش 86 و 76 درصد بود. نتیجهگیری:بر اساس یافتههای پژوهش حاضر میتوان چنین نتیجه گرفت که درمان ذهنآگاهی با بهرهگیری از فنونی همانند افکار، هیجانات و رفتار آگاهانه میتواند اضطراب و تنظیم هیجانی را تحت تاثیر قرار دهد. بر این اساس درمان ذهنآگاهی میتواند به عنوان درمانی کارآ برای کاهش اضطراب و بهبود تنظیم هیجانی دانشآموزان تیزهوش مورد استفاده قرار گیرد.