اثربخشی آموزش مهارت‌های اجتماعی بر عزّت‌نفس دانش‌آموزان مبتلا به اختلال کم‌توجهی و بیش‌فعالی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، کارشناس مطالعات اجتماعی، مرکز مطالعات و پژوهش‌های راهبردی وزارت ورزش و جوانان. تهران، ایران

2 استاد گروه روا‌ن‌شناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 استاد، متخصص کودکان، مرکز تحقیقات توانبخشی اعصاب اطفال، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران

4 دانشیار آمار زیستی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی، تهران، ایران.

doi
10.22034/ceciranj.2018.77191
چکیده

پژوهش حاضر به‌منظور بررسی اثربخشی آموزش مهارت‌های اجتماعی بر عزّت‌نفس دانش‌آموزان مبتلا به اختلال کم‌توجهی و بیش‌فعالی انجام شد. این پژوهش یک مطالعۀ شبه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری دانش‌آموزان پسر 8 - 12 سالۀ مبتلا به اختلال کم‌توجهی و بیش‌فعالی در مقطع ابتدایی شهر تهران بودند. 32 نفر از این دانش‌آموزان به شیوۀ نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (16 نفر در هر گروه) قرار گرفتند و سپس با استفاده از پرسشنامه‌های اطلاعات سیاهۀ رفتاری کودک ( آخنباخ/1978) و عزت نفس کوپر اسمیت (‌1967) سنجیده شدند. گروه آزمایش طی 10 جلسۀ­ یک ساعته، تحت آموزش برنامۀ مهارت‌های اجتماعی قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس تک متغیری با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS تحلیل شد. نتایج پژوهش نشان داد که با آموزش مهارت‌های اجتماعی، عزّت نفس دانش‌آموزان پسر مبتلا به اختلال کم‌توجهی و بیش فعالی به طور معنا‌داری افزایش یافت (01/0=P) و این اثر تا یک ماه بعد از جلسات آموزشی تداوم داشت. از یافته‌های به‌دست آمده می‌توان نتیجه گرفت که آموزش مهارت‌های اجتماعی به دانش‌آموزان مبتلا به اختلال کم‌توجهی و بیش فعالی می‌تواند، میزان عزّت‌نفس آن‌ها را افزایش دهد، لذا تدوین برنامه‌های مدون آموزش مهارت‌های اجتماعی و گنجاندن آن در برنامه‌های آموزشی این کودکان به عنوان آموزش مکمل، مفید خواهد بود.