فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امروزه دراکثر نظام‌های حقوقی، «حسن‌نیت» مفهومی شناخته شده و اثرگذار در روابط حقوقی است. یکی از مهم‌ترین جنبه‌های این اثرگذاری، تأثیر حسن‌نیت درانتقال مالکیت است. بدین ترتیب که اگر متصرف؛ با حسن‌نیت بوده و از تعلق حق دیگران نسبت به مال موضوع انتقال بی‌اطلاع باشد، با جمع سایرشرایط، حسن‌نیت وی باعث می‌شود مالکیت به وی انتقال یافته ومصون ازتعرض مالک واقعی باقی بماند. این رویکرد درحقوق‌آلمان ضمن تصریح درنصوص قانونی، با وضع اصول و قواعدی توسط حقوق‌دانان تقویت گردیده است. درحقوق انگلیس نیزهرچند مفهوم حسن‌نیت به اندازه حقوق‌آلمان با اقبال حقوق‌دانان مواجه نبوده، اما اختیارات وسیع دادگاه‌ها و اتخاذ رویکردهای واقع‌گرایانه و مبتنی برموازین عدالت ازناحیه آنها سبب شده تا درموارد قابل توجهی از متصرف با حسن‌نیت حمایت به عمل‌آید و این رویکرد به برخی از قوانین موضوعه نیزتسری یافته است. درحقوق داخلی نیز مفهوم حسن‌نیت به رسمیت شناخته شده و دربرخی قوانین موضوعه به آن تصریح‌گردیده است. به نظرمی‌رسد باتوجه به پویایی فقه شیعه به عنوان پایه واساس احکام و قواعد درحقوق داخلی ازیک سو و فقدان هرگونه مباینت میان مبانی فقهی وموازین حسن‌نیت از سوی‌دیگر، می-توان از رویکردهای حاکم بر نظام حقوقی آلمان وانگلیس برای تقویت آن دسته ازنهادهای حقوقی داخلی‌که اعمال‌آنها منجر به حمایت ازمتصرف با حسن‌نیت مال غیرمی‌گردد، بهره جست و علاوه برآن اقدام به تغییر برخی رویکردهای سنتی نمودکه اعمال‌آنها منجربه تضرر متصرف باحسن‌نیت مال غیر می‌گردد.