اثربخشی مداخلات خانواده محور بر نشانه‌های بالینی کودکان با اختلال نافرمانی مقابله‌ای (ODD)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی دانشگاه تهران، ایران

2 استادیار دانشکده روانشناسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری روانشناسی دانشگاه علوم و تحقیقات آزاد اسلامی، تهران،

doi
چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی مداخلات خانواده محور بر نشانه‌های بالینی کودکان با اختلال نافرمانی مقابله­ای می‌باشد. روش: روش پژوهش شبه آزمایشی با مراحل پیش آزمون- پس آزمون است. برای این منظور 30 نفر از کودکان دارای اختلال رفتاری مراجعه‌کننده به مرکز خدمات روان‌شناسی و مشاوره به همراه پدران و مادرانشان با استفاده از روش نمونه‌گیری گزینش در دسترس، به عنوان نمونۀ اصلی پژوهش انتخاب شدند و سپس در دو گروه مساوی 15 ‌نفری والدینشان، قرار گرفتند. گروه آزمایش در برنامۀ آموزشی شرکت کردند، اما گروه کنترل هیچ آموزشی دریافت نکردند. این برنامه به‌طورکلی در 17 جلسه برگزار شد. جلسات به ترتیب به صورت 3 جلسۀ عمومی و گروهی با حضور همزمان پدرها و مادرها (بدون حضور فرزندان)، سپس 6 جلسۀ گروهی برای مادران، 7 جلسۀ بازی درمانی انفرادی برای هر کودک و در آخر 1 جلسۀ اختصاصی برای هر خانواده با حضور فرزند تحت برنامة آموزشی به شیوۀ شناختی _ رفتاری برگزار شد. ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه علائم مرضی کودکان (CSI-4) می‌باشد. جهت تجزیه و تحلیل یافته‌ها از روش تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده شد. یافته­ها: نتایج نشان داد که مداخلات خانواده محور بر نشانه‌های بالینی کودکان با اختلال نافرمانی تأثیر مثبت داشته است. نتیجه­گیری: مداخلات خانواده محور منجر به کاهش نشانه­های بالینی اختلال نافرمانی مقابله­ای در کودکان می‌شود.