سرمایة اجتماعی و جهش تولید در کسب‌وکارهای دانش‌بنیان: یک مطالعه با رویکرد آمیخته (کیفی‌‌ـ کمّی)

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 کارشناس‌ارشد، گروه مدیریت، دانشگاه پیام نور، رشت، ایران

doi
10.22059/jscm.2021.313801.2093
چکیده

کسب‌وکارهای دانش‌بنیان نماد توسعه و تحول کسب‌وکارند و می‌توانند نقشی گسترده در رفع معضلات کشور و قطع وابستگی ایفا کنند. هدف از پژوهش حاضر ارائة مدلی جهت ایجاد جهش در تولید کسب‌وکارهای دانش‌بنیان بر اساس مفاهیم سرمایة اجتماعی بود. این تحقیق با استفاده از روش‌های آمیخته (کیفی‌ـ کمّی) انجام شد. مصاحبه‌شوندگان در مرحلة کیفی شامل اعضای هیئت‌علمی دانشگاه و فعال در حوزة کارآفرینی و صاحبان کسب‌وکارهای کوچک و متوسط دانش‌بنیان بودند که 12 نفر از آن‌ها با رویکرد گلولة برفی و رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند. پاسخ‌دهندگان در مرحلة کمّی 66 مدیر در شرکت‌های کوچک و متوسط در استان گیلان بودند که به صورت در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‏ها در بخش کیفی مصاحبة نیمه‌‏ساختاریافته و در بخش کمّی پرسشنامة محقق‏ساخته بود. به منظور تجزیه‌وتحلیل داده‏ها در بخش کیفی از نرم‌افزار کیفی MAXQDA11 و در بخش کمّی از نرم‌افزار آماری SPSS23 و Smart-PLS استفاده شد. یافته‏های پژوهش نشان داد اقدامات لازم برای جهش تولید در شرکت‌های دانش‌بنیان کوچک و متوسط در سه سطح کسب‌وکار، سطح سیاستی و حاکمیتی، و سطح جامعه و شهروندان طبقه‌بندی می‌شوند. همچنین سرمایة اجتماعی در سه بعد ساختاری و تعاملی و کارکردی به عنوان بستر و تسهیل‌کنندة اقدامات یادشده بر جهش تولید کسب‌وکارهای کوچک و متوسط تاثیرگذار است.