منطقه خاکستری؛ راهبرد اسرائیل علیه ایران (از 2010 تا 2023)

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران.

2 دانشجوی دکتری روابط بین‏الملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.

doi
10.22034/FASIW.2024.427205.1302
چکیده

با پیروزی انقلاب اسلامی در سیاست خارجی ایران دگرگونی پدید آمد. در محور این دگرگونی تعریف روابط با دیگر کنشگران از جمله اسرائیل قرار داشت که براساس آن اسرائیل، که پیش از انقلاب با ایران روابط حسنه‏ای داشت، به یک دشمن راهبردی تبدیل شد. به این ترتیب، ایران و اسرائیل به‌عنوان دو بازیگر مهم، در سطوح منطقه‏ای و جهانی در تقابل با یکدیگر قرار گرفتند. مبتنی بر این تقابل، سوالی که پژوهش حاضر به آن می‏پردازد این است که «اساس کنش و رفتار اسرائیل در مواجهه با ایران به‌عنوان یک قدرت منطقه‏ای مبتنی بر چه راهبردی است؟» در پاسخ به این سوال، فرضیه پژوهش عبارت است از: ناتوانی اسرائیل در جنگ تمام‌عیار باعث روی آوردن آن به تقابل با ایران در چهارچوب راهبرد منطقه‏ خاکستری، یعنی حمله به منافع ایران تا حد آستانه‏ تحمل شده است. یافته‌های پژوهش بر پایه‏ روش توصیفی- تحلیلی و استدلال قیاسی (کل به جزء) حاکی از آن است که اسرائیل برای عدم‏مواجهه مستقیم (جنگ) و در راستای مهار جمهوری اسلامی از طریق عملیات‏هایی مانند ترور، جاسوسی، تبلیغات، حملات سایبری، جنگ نیابتی و فشار اقتصادی، راهبرد منطقه‏ خاکستری را در برابر ایران دنبال کرده است.