اخلاق معیاری؛ راهی ناپیموده در حوزهٔ پژوهشهای اخلاق اسلامی
نویسندگان
1 استادیار مؤسسهٔ آموزشى پژوهشى امام خمینى (ره).
doi
چکیده
راهی ناپیموده در حوزهٔ پژوهشهای اخلاق اسلامی وجود دارد که آثار عمیقی در رفتار فرد میتواند داشته باشد. این راه را میتوان «اخلاق معیاری» نامید که در میراث اخلاقی ما جز اشاراتی بر آن نمیتوان یافت. اخلاق معیاری میکوشد «کارنامهٔ اخلاقی فعلی فرد» را در اختیار او قرار دهد و معیارهایی برای وی فراهم آورد که به کمک آن نهتنها بتواند نفس خود را محک بزند که مثلاً خلق نیکوی صداقت را بهواقع داراست، یا از خُلقی سوء مانند حسد مبراست، بلکه از وضعیت کلی اخلاقی خویش نیز آگاه شود. برخی آیات قرآن و روایات از همین منظر آدمی را به امور اخلاقی توجه دادهاند؛ اما با این حال اخلاق معیاری به منزلهٔ شاخهای مستقل در اخلاق، کانون توجه قرار نگرفته است. این پژوهش بر آن است تا جایگاه، ویژگیها و چالشهای پژوهش در باب اخلاق معیاری را تبیین کند.