توسعه دیپلماسی شهری به‌عنوان ابزاری برای حکمروایی پایدار در کلان‌شهرها نمونه موردی کلانشهر تهران

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3

doi
چکیده

این پژوهش با هدف بررسی توسعه دیپلماسی شهری به‌عنوان ابزاری برای دستیابی به حکمروایی پایدار در کلان‌شهر تهران انجام شده است. تهران، با جمعیتی بیش از ۸ میلیون نفر و چالش‌هایی نظیر آلودگی هوا، ترافیک، مدیریت ناکارآمد پسماند، و نابرابری‌های اجتماعی-اقتصادی، نیازمند رویکردهای نوین برای مدیریت پایدار است. دیپلماسی شهری با تقویت همکاری‌های بین‌المللی، مانند عضویت در شبکه‌های جهانی (UCLG و C40)، عقد پیمان‌های خواهرخواندگی، و بهره‌گیری از فناوری‌های دیجیتال، می‌تواند به حل این چالش‌ها کمک کند. این مطالعه با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و تحلیل عاملی اکتشافی، ۵۰ شاخص کلیدی در پنج دسته (دیپلماسی شهری، حکمروایی پایدار، تلفیق دیپلماسی و حکمروایی، نهادی و مدیریتی، اجتماعی و فرهنگی، و زیست‌محیطی) را بررسی کرده است. یافته‌ها نشان می‌دهند که تهران در زمینه دیپلماسی دیجیتال و شبکه‌سازی بین‌المللی عملکرد نسبتاً خوبی دارد، اما در بهره‌وری پروژه‌ها و توزیع عادلانه خدمات با چالش‌هایی مواجه است. تحلیل عاملی سه عامل اصلی را شناسایی کرد: دیپلماسی فعال و همکاری‌های بین‌المللی، پایداری زیست‌محیطی و بهره‌وری شهری، و مشارکت اجتماعی و شفافیت. این پژوهش پیشنهاد می‌کند که تهران با تمرکز بر تقویت شبکه‌سازی جهانی، ارتقای ظرفیت‌های محلی، و افزایش مشارکت شهروندان، می‌تواند دیپلماسی شهری را به‌عنوان ابزاری کلیدی برای دستیابی به حکمروایی پایدار به کار گیرد. موانعی نظیر کمبود ظرفیت نهادی و محدودیت‌های سیاسی نیازمند توجه ویژه هستند تا تهران به‌عنوان یک کلان‌شهر جهانی پایدار معرفی شود.