واکاوی دورههای کارآموزی رشتههای فنی و مهندسی به روش نظریه دادهبنیاد
نویسندگان
1 دانش آموخته دوره دکتری مدیریت دانشگاه تهران
2 دانشجوی دکتری مهندسی هسته ای دانشگاه امیرکبیر
3 دانش آموخته دوره دکتری مهندسی مکانیک دانشگاه تهران
4 استاد دانشکده مهندسی شیمی پردیس دانشکده های فنی دانشگاه تهران
doi
10.22047/ijee.2021.251111.1782چکیده
دانشجویان پس از فراغت از تحصیل، در حوزههای مختلفی از جمله صنعت و مدیریت دستگاههای اجرایی و شرکتها مشغول کار میشوند. در این بین، نبود دید تجربی در آنان و عدمکسب مهارتهای لازم برای اثرگذاری در شغل خود، انتقادهای زیادی را متوجه برنامههای آموزشی دانشگاهها و نظام آموزش عالی کشور میکند. دورههای کارآموزی با هدف پرکردن این خلاء مهم، در سرفصل دروس رشتههای فنی و مهندسی قرار گرفته، اما تا کنون نتوانسته است آنگونه که باید، اهداف خود را در سطح مطلوبی محقق نماید. هدف از پژوهش حاضر، واکاوی دورههای کارآموزی و تبین عوامل مؤثر در بهرهوری این دورهها است. نمونه آماری این پژوهش را که به روش گلولهبرفی انتخاب شده بودند، اعضای هیئت علمی دانشگاهها، صنعتگران و دانشجویانی که تجربه کارآموزی داشتند، تشکیل میدهد. برای گردآوری دادهها از مصاحبههای نیمهساختاریافته و برای تحلیل آنها نیز از راهبرد نظریه دادهبنیاد استفاده شد که در نهایت 16 مقوله پس از دو مرحله کدگذاری احصاء گردید و سپس با استفاده از کدگذاری محوری، مقولهها در قالب پدیدههای محوری، شرایط علّی، زمینهای، مداخلهگر، راهبردها و پیامدها ظهور یافتند. در مرحله کدگذاری انتخابی نیز روایت مقولهها حول پدیده محوری انجام یافت و در انتها، پیشنهادهایی برای افزایش بهرهوری دورههای کارآموزی ارائه شد. نتایج این پژوهش میتواند مورد استفاده سیاستگذاران، رؤسای دانشگاهها و دانشکدههای مهندسی، اعضای هیئت علمی دانشگاهها، کارفرمایان و کارآموزان قرار گیرد و از طریق افزایش توانمندی کارآموزان، دانشآموختهگان متخصص وارد صنعت شده و موجب پیشرفت علمی و اقتصادی کشور شوند.