فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف صورت‌های مالی، قضاوت درباره وضعیت مالی، عملکرد و جریان نقدی شرکت‌ها و یا سازمان‌ها و نیز وسیله‌ای برای ارتباط شرکت‌ها و استفاده‌کنندگان از اطلاعات مالی می‌باشد، لذا این فرصت ممکن است منجر به بروز ارائه هدفمند و نادرست وضعیت مالی شرکت و اقدامات متقلبانه در صورت‌های مالی شود. در این میان کمیته حسابرسی به عنوان ناظر می‌تواند این دست مسائل را تعدیل نماید. بنابراین در پژوهش حاضر ابتدا به مطالعه عوامل موثر بر تقلب در صورت‌‌‌های مالی پرداخته و نتایج حاصل طی یک نظر سنجی در پاییز 1402 با 25 تن از خبرگان و نیز با بهره گیری از روش تحلیل سلسه مراتبی فازی(FAHP)، رتبه بندی گردید. سپس عوامل مذکور با در نظر گرفتن نقش تعدیل کنندگی کمیته حسابداری به مدل هگزاگون تقلب وارد گردید و برای 240 شرکت در بازار سرمایه ایران طی دوره زمانی 5 ساله (1397 تا 1401)، مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل نشان می‌دهد فرصت، تبانی و فشار از دید خبرگان به ترتیب مهمترین عوامل موثر بر پدیده‌ی مذکور هستند و عواملی چون خودشیفتگی، استعداد و توجیه در رتبه‌های بعدی قرار می‌گیرند. همچنین نتایج بررسی مدل حاکی از آن است که شاخص های رفتاری مدیران در انجام تقلب تاثیر دارد و کمیته حسابرسی می تواند نقش تعدیلی در شاخص های رفتاری عمل تقلب داشته باشد ولی اثری بر توجیه و خودشیفتگی و شبکه تبانی ندارد.