انگیزه تونلزنی و قیمتگذاری انتقالی
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای تخصصی، گرو ه حسابداری، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران.
2 استادیار، گروه حسابداری، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران.
3 استادیار، گروه حسابداری، واحد زاهدان، دانشگاه آزاد اسلامی، زاهدان، ایران
4 استادیار، گروه مالی وحسابداری، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه میبد، میبد، ایران.
doi
10.22034/jmaak.2026.23981چکیده
مطالعه حاضر با هدف پژوهش در خصوص انگیزه تونلزنی و قیمتگذاری انتقالی انجام گرفته است. طبق مبانی نظری انگیزه تونلسازی به دلیل مشکلات نمایندگی بین سهامداران اکثریت و سهامداران اقلیت بوجود میآید. قیمتگذاری انتقالی توسط سهامداران اکثریت با انگیزه تونلزنی یا تونلسازی، به عنوان مثال، خرید موجودی کالا از شرکت مادر با قیمتی انجام میشود که متفاوت از قیمت منصفانه است و این خرید میتواند بر سود کسب شده توسط شرکت فرعی اثرگذار باشد. جامعه آماری شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار و نمونهگیری از بین این شرکتها بر اساس روش حذف نظاممند انجام گردیده است. بر طبق شرایط در نظر گرفته شده برای انتخاب نمونه، حجم نمونه 84 شرکت در دوره 1394تا1401 می باشد. آزمونها با استفاده از نرم افزار Eviews و همچنین نرم افزار Stata و بر مبنای تکنیک آماری دادههای ترکیبی صورت پذیرفته است. نتایج بر اساس مدل رگرسیون تعمیم یافته (GLS) حاکی از آن است که انگیزه تونلزنی بر تصمیمات قیمتگذاری انتقالی تاثیرگذار میباشد. به عبارتی سهامداران اکثریت با انگیزهای متفاوت و با درنظر گرفتن منافع خود به هزینه یا ضرر سهامداران اقلیت تصمیمات قیمتگذاری کالاهای انتقالی را اتخاذ مینمایند.
