فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بارندگی به‌عنوان یک متغیر تصادفی جزو آن دسته از عناصر اقلیمی است که تغییرات چشمگیری بازمان و مکان دارد. در این میان بررسی توزیع زمانی و مکانی بارش در یک مکان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در این پژوهش از داده‌های بارش روزانه 38 ایستگاه همدید در طی دوره آماری 30 ساله (1981-2010) برای تحلیل تغییرات زمانی و مکانی بارش پاییزه ایران با روش های ناپارامتریک من – کندال، شیب سنس و با روش تحلیل خوشه‌ای استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان‌ می‌دهد که در‌ ماه اکتبر(مهر ماه) بارش ایستگاه بجنورد دارای روند کاهشی و به میزان 6/4 میلیمتر و در ماه دسامبر(آذر ماه) ایستگاه کرمانشاه به میزان 5/16 میلیمتر‌ درسه دهه کاهش داشته است. روند سالانه بارش فصل پاییز در ایستگاه های قزوین و خوی نزولی بوده و به ترتیب به میزان 2/24 و 1/21 میلیمتر درسه دهه کاهش بارندگی داشته اند.‌ تحلیل روند بارش پاییزه با استفاده از آزمون من – کندال نیز نشان داد که ایستگاه سقز در ماه نوامبر(آبان ماه) دارای روند افزایشی معنی‌داری بارش می‌باشد و ایستگاه‌های بجنورد، کرمانشاه، قزوین و بجنورد، تغییر ناگهانی را چه از نوع افزایشی و چه کاهشی در طی دوره آماری تجربه کرده‌اند اما روند معنی‌داری را نشان نمی‌دهند. نتایج حاصل از تحلیل خوشه‌ای نیز نشان داد که کشور ایران با توجه به وضعیت بارشی آن شامل منطقه کم بارش، پر بارش و بارش متوسط می‌باشد به‌طوری که ماه دسامبر(آذر ماه) بالاترین سهم بارندگی پاییزه و ماه اکتبر(مهر ماه) کم‌ترین سهم بارش پاییزه را به خود اختصاص داده است.