تحلیلی بر گسترش آموزش عالی در مهندسی در طول برنامه‌های چهارم و پنجم توسعه

نویسندگان

1 استاد و عضو قطب علمی طراحی، رباتیک و اتوماسیون، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی شریف

2 استاد دانشگاه شیراز، دانشکده مهندسی

3 استاد دانشکده مهندسی مکانیک دانشگاه اصفهان

4 کارشناس ارشد، مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی اصفهان

5 دانشجوی دکتری، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه صنعتی شریف

doi
10.22047/ijee.2019.159819.1598
چکیده

گسترش حساب‌شده و با برنامه‌ریزی مناسب در آموزش­عالی یکی از معیارها و عوامل توسعه و رشد اقتصادی و فرهنگی هر کشور به­­شمار می‌رود. هر چه آحاد جامعه به­ویژه جوانان کشور تحصیلات عالی داشته باشند، فرهنگ عمومی جامعه و پتانسیل انجام دادن امور با کیفیت بهتر بالاتر می‌رود. از طرفی، گسترش نامتوازن، بی‌رویه، حساب‌نشده و فله‌ای آموزش عالی بدون فراهم کردن الزامات  می‌تواند به کاهش کیفیت آموزش، افزایش نرخ بیکاری و بروز مشکلات اجتماعی و فرهنگی منجر شود. در طی فاصله زمانی ده‌ساله 94-1384 برنامه‌های پنج‌ساله توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران تغییرات گسترده‌ای از نظر کمّی در آموزش­عالی کشور رخ داده است. افزایش چشمگیر تعداد دانشجو، افزایش زیاد تعداد دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش­عالی و گسترش تحصیلات تکمیلی از جمله شاخصه‌های این دوران است. در این مقاله ضمن ارائه آمار و اطلاعات مربوط به عواملی از جمله تعداد دانشجویان، تعداد دانشگاه‌ها و نسبت دانشجو به استاد با تأکید بر رشته‌های مهندسی در طول برنامه‌های توسعه چهارم و پنجم، وضعیت آموزش­عالی بررسی و تحلیل شده است. مشکلات و مسائل ناشی از چنین تغییرات وسیعی در آموزش عالی مطرح و بررسی، و در نهایت، راهکارهایی برای برون‌رفت از آنها ارائه شده است.