فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: عامل‌های فیزیکی، به ویژه تابش اشعه ماوراء بنفش (UV)، به گزینه‌ای مؤثر در کنترل آفات حشرات تبدیل شده‌اند. این اشعه می‌تواند اثرات منفی مستقیم بر حشرات، از جمله آسیب DNA مانند تشکیل دیمِرهای پیریمیدین، تحریک استرس اکسیداتیو و کاهش عملکرد سلولی، بقای کمتر و مرگ سلولی داشته باشد. هدف این مطالعه ارزیابی اثر تابش UV در کنترل حشره Monosteira buccata و بررسی اثربخشی آن به‌عنوان جایگزین یا مکمل سموم شیمیایی بود. مواد و روش‌ها: حشرات بالغ M. buccata از برگ‌های صنوبر جمع‌آوری شدند و در بطری‌های شیشه‌ای استریل نگهداری شدند، سپس به آزمایشگاه حشره‌شناسی دانشگاه موصل منتقل گردیدند. سمیت سم حشره‌کش Finch در سه غلظت 25، 50 و 100 درصد با روش غوطه‌وری برگ و قرار دادن 10 حشره در هر پتری دیش بررسی شد. اثر تابش UV با طول موج 254 نانومتر در زمان‌های مختلف نیز ارزیابی شد. نهایتاً، اثر هم‌افزای تابش UV و حشره‌کش بر مرگ و میر حشرات نیز سنجیده شد.نتایج: مرگ و میر حشرات با افزایش غلظت سم افزایش یافت، به‌طوری که نرخ مرگ و میر از 5/55 درصد در غلظت 25 درصد تا 5/95 درصد در غلظت 100 درصد رسید. زمان‌های تابش UV تأثیر مهمی بر افزایش مرگ و میر داشت؛ به‌طوری که مرگ و میر 48 درصد در 5 دقیقه و 100 درصد در 20 دقیقه مشاهده شد. این نشان‌دهنده اثر تقویت‌کننده UV در سمیت حشره است. علاوه بر این، اثر هم‌افزا در ترکیب تابش UV و حشره‌کش Fentanol در غلظت 100 درصد کامل بود. حشرات بالغ M. buccata در 15 تا 20 دقیقه کاملاً کشته شدند. این نتایج نشان می‌دهد که استفاده ترکیبی از عوامل فیزیکی مانند UV و عوامل شیمیایی، کارایی کنترل را افزایش داده و میزان مصرف سموم را کاهش می‌دهد.نتیجه‌گیری: می‌توان نتیجه گرفت که استفاده از سم Finch، به‌ویژه در ترکیب با تابش UV، یک گزینه مؤثر و امیدوارکننده در برنامه‌های مدیریت یکپارچه آفات است و پتانسیل بالایی در کاهش جمعیت حشرات بالغ Monosteira buccata دارد.