تحلیل همدیدی- دینامیکی رگبارهای برف در خراسان شمالی طی دوره آماری 2013-2011 مطالعه موردی بجنورد
نویسندگان
1 کارشناس ارشد هواشناسی، پیشبین مسوول، اداره کل هواشناسی خراسان شمالی
2 دانشجوی دکتری هواشناسی، رییس پیشبینی اداره کل هواشناسی خراسان شمالی
3 دانشجوی دکتری هواشناسی دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران، پیشبین مسوول اداره کل هواشناسی خراسان شمالی
doi
10.30467/nivar.2020.125306.1084چکیده
رگبار برف پدیده ای است که در خراسان شمالی موجب مشکلاتی در جاده های کوهستانی می گردد. هدف این مطالعه تحلیل سه مورد رگبار برف در بجنورد طی سال های 2013-2011 است. در این تحقیق از داده های ایستگاه همدیدی بجنورد تاریخ وقوع رگبار برف طی دوره سال های 2013-2011 مشخص و سپس با استفاده از نقشه های همدیدی سطح زمین و سطوح850 ،500 و 300 هکتوپاسکال به تحلیل همدیدی سه مورد رگبار برف پرداخته شد. با استفاده از داده های سودار، نقشه های هلیسیتی ، پروفایل قائم رطوبت نسبی و سرعت قائم تحلیل دینامیکی این پدیده انجام شد. بیشینه مقدار هلیسیتی در مورد مطالعاتی تاریخ 17 مارس 2012 به (m2/s2) 348 رسیده که نشان از شدت ناپایداری جو در طی وقوع این پدیده است. تغییرات مولفه قائم سرعت باد سودار در مورد مطالعاتی سوم بسیار شبیه ناپایداری های برشی میان مقیاس است. نقشه های سطح مقطع قائم رطوبت نسبی و سرعت قائم باد برای منطقه مورد مطالعه نشان دهنده افزایش رطوبت نسبی همراه با تقویت حرکات صعودی و نزولی است که موجب تقویت ناپایداری های درون ابر و بارش رگباری گردید. این مطالعه نشان می دهد که وجود ناپایداری های جوی، عواملی همانند کاهش دما، افزایش فشار، افزایش رطوبت، افزایش سرعت وزش باد در راستاهای مختلف بهویژه حرکات صعودی و نزولی، بالا رفتن میزان تاوایی پیچشی (هلیسیتی)، تغییر ناگهانی سمت و سرعت وزش باد که تشدید شرایط ناپایدار را سبب می شود از عوامل اصلی شکل گیری و تقویت رگبار برف در منطقه است.