اثرات مکملیاری با اشعه فرابنفش B بر عملکرد تولیدی، کیفیت تخم و ویژگیهای میکروبی پوسته تخم در بلدرچین ژاپنی
نویسندگان
1 دانشکده کشاورزی، گروه تولیدات دامی، دانشگاه بصره، عراق
2 گروه پژوهشهای محصولات طبیعی، مرکز تحقیقات فنی، دانشگاه فنی شمال، موصل، عراق
3 دانشکده کشاورزی، گروه تولیدات دامی، دانشگاه بصره، عراق
4 دانشکده کشاورزی، گروه تولیدات دامی، دانشگاه بصره، عراق
5 دانشکده کشاورزی، گروه تولیدات دامی، دانشگاه بصره، عراق
6 دانشکده کشاورزی، گروه تولیدات دامی، دانشگاه بصره، عراق
doi
10.22103/jab.2026.27224.1907چکیده
هدف: هدف این مطالعه ارزیابی تأثیر افزودن تابش فرابنفش B (UVB) به برنامه نوری بر عملکرد تولیدی در مرحله پرورش، عملکرد تخمگذاری، ویژگیهای کیفیت تخم و خصوصیات میکروبی پوسته تخم در بلدرچین ژاپنی (Coturnix japonica) بود.مواد و روشها: تعداد 180 جوجه بلدرچین یکروزه بهصورت تصادفی در چهار تیمار آزمایشی با سه تکرار در هر تیمار و 15 پرنده در هر تکرار تقسیم شدند. گروه شاهد تنها در معرض برنامه نوری پایه LED قرار گرفت. سه گروه دیگر مکمل UVB باریکباند (315-305 نانومتر) را به مدت 60، 90 یا 120 دقیقه در روز دریافت کردند. برای این منظور از لامپهای Philips TL 20W/01 RS که در ارتفاع 40 سانتیمتری بالای پرندگان نصب شده بودند استفاده شد. شدت تابش UVB در سطح پرنده با استفاده از رادیومتر UV کالیبرهشده روی 25 ± 2 میکرووات بر سانتیمتر مربع حفظ شد و دوز تجمعی روزانه UVB بسته به مدت تیمار متفاوت بود. ویژگیهای عملکرد رشد در مرحله پرورش اندازهگیری شد و سپس در بلدرچینهای ماده سن اولین تخمگذاری، درصد تولید روزانه تخم، وزن تخم، توده تخم، ضریب تبدیل غذایی و زندهمانی بررسی گردید. برای ارزیابی صفات خارجی و داخلی کیفیت تخم، نمونههای نمایندهای از تخمها انتخاب و شاخص شکل، وزن پوسته، درصد پوسته، ضخامت پوسته، شاخص زرده، شاخص آلبومن و واحد هاو اندازهگیری شدند. همچنین برای تعیین آلودگی میکروبی پوسته تخم از روش سوابگیری استفاده شد.نتایج: یافتهها نشان داد که عملکرد تولیدی، کارایی تخمگذاری، کیفیت پوسته و وضعیت بهداشتی پوسته تخم در تیمارهای دارای UVB نسبت به گروه شاهد بهتر بود و بهترین پاسخ در پرندگانی مشاهده شد که روزانه 90 دقیقه در معرض UVB قرار داشتند. وزن نهایی بدن، تولید روزانه تخم، توده تخم، ضخامت پوسته، درصد پوسته، شاخص آلبومن و واحد هاو در تیمار 90 دقیقه در روز بالاتر بود. همچنین شمار میکروبی پوسته تخم کاهش یافت و ضریب تبدیل غذایی بهبود پیدا کرد.نتیجهگیری: نتایج این مطالعه نشان میدهد که قرارگیری متوسط در معرض UVB میتواند بهعنوان یک راهبرد مدیریتی مؤثر برای بهبود کارایی تولید و کیفیت بهداشتی پوسته تخم در سیستمهای پرورش بلدرچین ژاپنی در محیط بسته مورد استفاده قرار گیرد.