بررسی عوامل مؤثر بر شدت تصادفات شهری با تلفیق تحلیل آماری و ملاحظات حقوقی در دوره پساکرونا (مطالعه موردی: ارومیه)
نویسندگان
1 گروه مهندسی عمران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 گروه حقوق وعلوم سیاسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
3 گروه عمران برنامه ریزی حمل و نقل، دانشکده فنیومهندسی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
4 استاد، گروه عمران برنامه ریزی حمل و نقل، دانشکده فنیومهندسی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
doi
10.22034/tri.2026.577690.3445چکیده
تصادفات جادهای یکی از مهمترین چالشهای ایمنی حملونقل شهری است که پیامدهای انسانی و اقتصادی قابل توجهی به دنبال دارد. این مطالعه با هدف تحلیل عوامل مؤثر بر شدت تصادفات جادهای در شهر ارومیه طی بازه زمانی 1 فروردین ۱۴۰۰ تا 23 تیر ۱۴۰۴، از مدل رگرسیون لجستیک دوجملهای بهره برد. نتایج نشان داد که نوع وسیله نقلیه، علت مستقیم تصادف و تاریخ وقوع تصادف به طور معناداری بر احتمال بروز تصادفات جرحی و فوتی تأثیرگذارند. همچنین، روند کاهشی معنیدار در شدت تصادفات طی دوره مورد مطالعه، حاکی از تأثیرات مثبت بهبود شرایط ترافیکی و رفع محدودیتهای ناشی از همهگیری کرونا است. علاوه بر جنبههای آماری، ابعاد حقوقی تصادفات از جمله «فرار از صحنه» نیز بررسی شد و ضرورت تقویت سازوکارهای نظارتی، فرهنگسازی و بهبود ضمانت اجراهای قانونی برای کاهش پیامدهای جبرانناپذیر این رفتارها مورد تأکید قرار گرفت. یافتههای این پژوهش، بستری مناسب برای طراحی سیاستهای هوشمند پیشگیرانه و بهبود ایمنی حملونقل شهری فراهم میآورد.