فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

رشد سریع جمعیت، افزایش تقاضای حمل‌ونقل و وابستگی بالا به سوخت‌های فسیلی، منجر به تشدید آلودگی هوا و مصرف انرژی در کلان‌شهرهای ایران شده است. این پژوهش با هدف ارزیابی و مقایسه سناریوهای مختلف ترکیب سوختی ناوگان حمل‌ونقل شهر مشهد تا افق 2050، از مدل‌سازی LEAP بهره گرفته است. در این مطالعه، سه سناریوی تداوم روند موجود (BAU)، گذار تدریجی به سوخت‌های پاک (CT) و تحول سبز هدفمند (TGT) طراحی و آثار آن‌ها بر مصرف انرژی و انتشار ذرات معلق PM2.5 تحلیل شد. نتایج نشان داد در سناریوی BAU، وابستگی به بنزین و گازوئیل استمرار داشته و مصرف انرژی و آلودگی هوا افزایش می‌یابد. در مقابل، سناریوی TGT با تمرکز بر جایگزینی خودروهای برقی و هیبریدی، کاهش مصرف سوخت‌های فسیلی و بهبود کیفیت سوخت، منجر به کاهش ۵۰ درصدی انتشار PM2.5 می‌شود. تحلیل حساسیت متغیرهای کلیدی همچون نرخ رشد اقتصادی، سهم برقی‌سازی و بهره‌وری سوخت نشان داد که سیاست‌های بهبود بهره‌وری انرژی و توسعه ناوگان حمل‌ونقل پاک، نقشی حیاتی در کاهش آلاینده‌های زیست‌محیطی ایفا می‌کنند. یافته‌های این تحقیق بر ضرورت تدوین راهبردهای جامع حمل‌ونقل پایدار و حمایت از فناوری‌های نوین انرژی در کلان‌شهرها تأکید دارد.