برآورد تصاعد گازهای گلخانهای با تغییرات بارش در باغات مرکبات و نخلستان (مطالعه موردی: دزفول و آبادان)
نویسندگان
1 گروه اقلیم شناسی، دانشکده جغرافیا و علوم محیطی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران
2 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران
3 گروه جغرافیا و گردشگری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه کاشان، کاشان، ایران.
doi
10.22034/jcr.2025.259081.1393چکیده
تغییر اقلیم یکی از مسایل مهم زیست محیطی است که می تواند بر کشاورزی و منابع آب یک منطقه اثر بگذارد. باتوجه به اهمیتی که تغییر اقلیم بر ساختار کره ی زمین و ساکنین آن به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک داشته است، در سال های اخیر، به عنوان یکی از شایع ترین موضوعات، مورد توجه مجامع علمی بوده و مطالعات زیادی در زمینه ی صورت گرفته است. پژوهش حاضر با هدف استفاده از مدل DAYCENT در برآورد نرخ تصاعد گازهای متان، اکسیدنیتروس و اکسید نیتریک، با درنظر گرفتن میانگین سالانه و تغییرات بارش 30 -، 20-، 10-، 10 و 20 درصد بوده و در نهایت میزان پتانسیل گرمایش جهانی باغات مرکبات و نخلستان های دزفول و آبادان را در این شرایط تغییرات بارش محاسبه گردید. بر اساس نتایج، مدل DAYCENT، بیشترین میزان انتشار گاز متان را در ایستگاه دزفول و بیشترین میزان تصاعد اکسیدنیتروس و اکسیدنیتریک را در ایستگاه آبادان و بیشترین میزان تصاعد اکسیدنیتروس و اکسیدنیتریک مدل شده در ایستگاه دزفول برآورد کرده است. همچنین مطابق نتایج بدست آمده از میانگین محاسبات ضریب پتانسیل گرمایش جهانی متان، اکسید نیتروس و اکسید نیتریک در باغات مرکبات دزفول 150/59 و در نخلستان های آبادان 200/47تن معادل دی اکسید کربن بدست آمد. تغییرات بارش نیز بیشترین تاثیر را در ایستگاه دزفول برای کشت مرکبات و کم ترین تاثیر را در ایستگاه آبادان جهت کشت خرما نشان داده است.