ارزیابی وضعیت سنجش هزینههای جرم؛ مطالعه موردی بزهکاران جرایم کلاهبرداری، سرقت و ایراد ضرب و جرح عمدی
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی
2 دانشگاه آزاد اسلامی آیت الله آملی، واحد آمل
3 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قائم شهر
doi
10.22034/jlvi.2023.703722چکیده
این پژوهش با هدف بررسی هزینههای رسمی و غیررسمی جرم به روش پیمایشی- توصیفی انجام شده است. جامعه آماری این پژوهش، محکومان به حبس در جرایم سرقت، کلاهبرداری و ایراد ضرب و جرح عمدی هستند که در سال 1398 از زندان آزاد شدهاند. از این میان، با استفاده از روش نمونهگیری جامعه در دسترس، 150 نفر بهعنوان حجم نمونه نهایی انتخاب شدند. ابزار جمعآوری اطلاعات در این مطالعه، پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی محتوایی و صوری آن با استفاده از نظرات سه متخصص تأیید و پایایی آن با ضریب آلفای کرونباخ 81/0 محاسبه شد. پس از تبیین دادههای جمعیتشناختی، توزیع فراوانی و درصد پاسخ سؤالات، بهمنظور تجزیه دادهها از روشهای آزمون تحلیل واریانس چندراهه و آزمون t و برای مشخص کردن تفاوت بین گروهها از آزمون توکی استفاده شده است. براساس یافتههای این پژوهش، بررسی هزینههای رسمی و غیررسمی جرم در کلاهبرداران بیشاز سارقان و در سارقان بیش از مرتکبان جرم ایراد ضرب و جرح عمدی میباشد. همچنین در مقام ارزیابی هزینههای رسمی و غیررسمی، بهطورکلی کلاهبرداران به هر دو نوع هزینه توجه کافی دارند، سارقان بیش از هزینههای رسمی، به هزینههای غیررسمی تأکید و مرتکبان جرم ایراد ضرب و جرح عمدی توجه کمی به هزینههای رسمی و اجتماعی دارند. دلیل اختلاف در وضعیت ارزیابی هزینههای جرم به ماهیت جرمشناختی جرایم برمیگردد؛ بدین معنا که کلاهبرداران بهعنوان بزهکاران یقهسفید با آگاهی مرتکب جرم میشوند و مرتکبان جرم ایراد ضرب و جرح عمدی بهعنوان بزهکاران یقهآبی، مرتکب جرایم هیجانی میگردند.