بررسی توانمندی مدل SDSM در ریزمقیاس نمایی متغیر دما در استان خوزستان

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آب‌ و هواشناسی، گروه جغرافیا، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

2 دانشیار گروه جغرافیا، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 استادیار گروه شهرسازی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران

4 استادیار گروه جغرافیا، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

doi
10.22034/jcr.2024.199909
چکیده

تغییر اقلیم و افزایش دما از مسایل مهم زیست محیطی بشر به حساب می آیند در چند دهه اخیر افزایش دمای زمین باعث بر هم خوردن تعادل اقلیمی کره زمین شده و تغییرات اقلیمی گسترده‌ای را در اغلب نواحی کره زمین موجب گردیده است.در این پژوهش برای پیش بینی دما از مدل ریزمقیاس نمایی آماری SDSM استفاده کردیم و 7 ایستگاه سینوپتیک استان خوزستان، که دارای آمار اقلیمی 45 ساله (2005 - 1961) و 40 ساله (2005 - 1966) میلادی بودند، انتخاب گردید. خروجی های مدل اقلیمی مدلCanESM2 ، تحت سناریوهای RCP2.6و RCP8.5 استفاده شده است. داده های دوره پایه (2005-1961) میلادی است که از 30 سال اول داده‌ها (1990-1961) برای واسنجی و از 15 سال دوم (2005-1991) برای ارزیابی نحوی عملکرد مدل استفاده ‌شده است. معیارهای خطا و دقت ارزیابی شده است. مقایسه نتایج حاصل از تحلیل آماری برای هر دو مجموعه داده مشاهداتی و ریزمقیاس‌نمایی‌‌شده نشان می‌دهد که، مدل SDSM در ریزمقیاس‌نمایی دمای خروجی مدلCanESM2 به‌درستی عمل می‌کند. با بررسی میانگین دما و مقایسه آن با دوره پایه، به این نتیجه رسیدیم در دوره آینده، دما افزایش می یابد. پیش بینی بدبینانه و خوش بینانه را به ترتیب با سناریوهای RCP2.6 و RCP8.5 در دوره 2100-2006 را نشان می دهد که بیشترتین دما در ایستگاه شوشتر و کمترین دما در ایستگاه باغ ملک رخ می دهد.