فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف پژوهش حاضر ارائة الگویی برای طراحی و پیاده‌سازی پایگاه مدیریت داده‌های پژوهشی مقالات نشریات علمی فارسی است. در این پژوهش از روش تحلیل محتوا استفاده شد. جامعة پژوهش حاضر برای ایجاد نمونة آزمایشی پایگاه، شامل مجموعه داده‌های پژوهشی مربوط به مقالات ارائه‌شده در نشریات علمی فارسی بود. از این میان، تعدادی از انواع مختلف داده‌های پژوهشی ارائه‌شده در 120 مقالة انتخابی از پرتال نشریات علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در شش حوزة موضوعی (شامل علوم انسانی، فنی و مهندسی، کشاورزی و منابع طبیعی، دامپزشکی، علوم پایه، و هنر و معماری) به‌عنوان نمونة پژوهش انتخاب گردید. روش گردآوری داده‌ها در این پژوهش مشاهدة ساختارمند، و ابزار گردآوری داده‌ها یک سیاهة وارسی متشکل از عناصر فراداده‌ای مربوط به توصیف داده‌های پژوهشی مقالات نشریات علمی بود. طراحی پایگاه با استفاده از نسخة نمایشی فارسی نرم‌افزار «دی‌اسپِیس» انجام شد. در این پژوهش، عناصر فراداده‌ای مورد نیاز برای توصیف داده‌های پژوهشی مقالات نشریات علمی شناسایی گردید. این پایگاه که با عنوان ISCData نام‌گذاری شد، طی دوازده مرحله طراحی شد. این مراحل عبارت‌اند از: تعیین چشم‌انداز و اهداف مؤسسة  ISCدر زمینة ایجاد پایگاه مدیریت داده‌های پژوهشی، شناسایی عناصر فراداده‌ای، تهیة سیاهة وارسی، تهیة کاربرگه‌های ورود اطلاعات، گردآوری داده‌ها، سازماندهی و طبقه‌بندی داده‌های پژوهشی، طراحی نمونة اولیة پایگاه، ورود اطلاعات در پایگاه، ایجاد ارتباط میان داده‌های پژوهشی با متن کامل مقالات، اقدامات مربوط به حفاظت داده‌ها، تعیین شرایط دسترسی کاربران به داده‌ها، و فراهم شدن امکان استفادة مجدد از داده‌های پژوهشی. با مشاهدة نمونة اولیة مخزن داده‌های پژوهشی ISCData که قابلیت جست‌وجو و نمایش و بازیابی انواع داده‌های پژوهشی ارائه‌شده در نشریات و امکان ارائة گزارش‌های آماری و استنادی و همچنین پشتیبانی از استانداردهای فراداده‌ای را دارد، می‌توان نتیجه گرفت که ساختار پیش‌بینی‌شده در نرم‌افزار «دی‌اسپِیس» قابلیت پوشش ویژگی‌های مختلف برای بازنمود اطلاعات نشریات علمی کشور، هم در سطح مقالات و هم در سطح داده‌های پژوهشی را داراست. طراحی پایگاه و راه‌اندازی خدمات داده‌های پژوهشی به‌عنوان پشتوانه‌ای آموزشی و پژوهشی در سطح کشور، دستاوردهای ارزشمندی به ‌همراه دارد و می‌تواند بخش مهمی از نیازهای اطلاعاتی پژوهشگران، هم در دانشگاه‌ها و هم در عرصة تولید و صنعت را پوشش دهد و در حوزه‌های علم، پژوهش، فناوری و صنعت تحول‌ساز باشد.