بررسی سیستماتیک عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندان در شهرهای هوشمند؛ آیا یک پارادایم جدید نیاز است؟

نویسندگان

1 دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

2 دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران

3 دانشکده علوم اداری و اقتصاد، دانشگاه ولی عصر رفسنجان، کرمان

4 دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران

doi
10.22034/jipm.2024.715061
چکیده

در حالی‌که هدف اصلی شهرهای هوشمند ایجاد زندگی بهتر برای ساکنان شهرهاست؛ اما به عقیده تعدادی از محققان این هدف بیشتر در حد یک شعار باقی مانده است و اهداف شهرهای هوشمند بیشتر متناسب و به نفع اهداف سایر ذی‌نفعان شهر هوشمند که نهادهای دولتی و شرکت‌های خصوصی هستند پیش می‎رود. حتی در اغلب مواقعی که به شعار شهروند محوری توجه شده و به آن عمل شده است نیز دیده می‎شود که شهروندان صرفاً استفاده‌کنندگان از سرویس‎های شهر هوشمند بوده یا تنها نقش گره‎های حسگر را در شهر ایفا می‎کنند و نقشی در خلق و ایجاد ابتکار عمل جهت مشارکت در اداره شهرهای خود ندارند. با درنظر گرفتن این چالش‎ها در زمینه مدیریت شهرهای هوشمند، تبدیل مدل‎های مدیریتی شهر هوشمند یک امر ضروری است. در این مقاله با انجام یک مرور سیستماتیک ادبیات با استفاده از پروتکل پریزما، نقش‎های مختلفی که شهروندان و عوامل مؤثر بر مشارکت شهروندان در شهرهای هوشمند شناسایی شدند. در نهایت به این موضوع می‎پردازیم که با توجه به آن‌که روند فعلی بیانگر نقش خلاقانه و مشارکت واقعی شهروندان در پروژه‎های شهر هوشمند نیست، آیا نیاز به معرفی پارادایم جدیدی برای تکامل ایده شهر هوشمند وجود دارد؟ ما معتقدیم که در حال حاضر این نیاز وجود داشته و این پارادایم جدید را شهر هوشمندِ پاسخگو نامیدیم.