تحلیل سینوپتیکی بارشهای سیل آسای فروردین 1398ایران (مطالعه موردی استان لرستان)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تخصصی رشته اقلیم شناسی،واحدعلوم وتحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران
2 دانشیار و عضو هیات علمی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شمال، تهران، ایران
3 دانشیار و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد، واحد اهواز، تهران، ایران
4 استاد و عضو هیات علمی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران
doi
چکیده
در روز 12فروردین 1398وقوع بارندگی شدید و جاری شدن سیل خسارت های بسیاری به استان لرستان وارد کرد. پژوهش حاضر به منظور مطالعه سازوکارهای همدیدی این بارش انجام شده است. ابتدا داده های بارش روزانه ایستگاههای مطالعاتی از هواشناسی دریافت ،در ادامه، داده های سطوح جو: فشار تراز دریا(SLP)، ارتفاع ژئوپتانسیل تراز 850 و 500 هکتوپاسکال، سرعت قائم جو ،جریان باد سطوح 1000، 850 و 500 هکتوپاسکال، رطوبت ویژه تراز 700 هکتوپاسکال و جریان رودباد تراز 250 برای روزهای مطالعاتی از مرکز ملی پیشبینی محیطی آمریکا/مرکز ملی پژوهشهای جوی (NCEP/NCAR) تهیه و نقشهها در نرم افزار گردس رسم و تفسیر شد. نتایج نشان دادکه : روز رخدادسیل یک پر فشار روی شمال اروپا قرار گرفته، پرفشار دیگری پهنه وسیعی از اطراف دریاچه آرال تا شمال شرق افغانستان را دربر گرفته است.همینطور،یک کم فشاری ازمدیترانه تا سراسر پهنه مطالعاتی و در ادامه تا ایران مرکزی وکم فشاردیگری از شمال شرق روسیه با راستای شمال شرق – جنوب غرب تا دریای سرخ و شرق آفریقا را در برگرفته است شیو فشاری شدیدی به وجود آمده است . در تراز 500 هکتوپاسکال، هسته مرکزی برابر با 5540 ژئوپتانسیل متر در راستای شمال شرق- جنوب غرب برروی شرق دریای مدیترانه قرار گرفته و در مقایسه با روز قبل، ناوه عمیق تر و گسترده تر شده است و تا غرب ایران را هسته مرکزی ناوه در برگرفته است. قسمت تاوایی مثبت آن سراسر پهنه مطالعاتی را دربرگرفته و باعث ایجاد حرکات صعودی شده است. بیشینه رطوبت ویژه برابر با 10 گرم در کیلوگرم در شرق آفریقا قرار گرفته و با عبور از دریای سرخ و عرب و در ادامه با عبور از خلیج فارس وارد منطقه مطالعاتی شده است. بنابراین منابع رطوبت بارش سنگین روز 12 فروردین، دریای سرخ، دریای مدیترانه دریای عرب و خلیج فارس است.. کلمات کلیدی: بارش سنگین، ژئوپتانسیل، امگا، همدید، لرستان