اثربخشی مداخلات معنوی-مذهبی مبتنی بر آموزه‌های اسلام بر احساس طردشدگی و احساس شکست در سالمندان ارجاع داده‌شده به سرای سالمندان توسط فرزندان

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد مشاوره خانواده، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی مرودشت، شیراز، ایران.

2 دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی بیرجند، بیرجند، ایران.

3 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی شاخه نجف آباد، اصفهان، ایران

4 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحدبیرجند، بیرجند، ایران.

doi
10.22038/mjms.2020.15648
چکیده

مقدمه: دوری از محیط خانواده و عدم حمایت‌های خانوادگی در دوران سالمندی، می‌تواند مشکلات زیادی برای سالمندان ساکن خانه‌ی سالمندان ایجاد کند؛ لذا ضروری است به دنبال شناسایی و تقویت عواملی باشیم که آسیب‌پذیری سالمندان را در برابر این مشکلات کاهش دهد. ازاین‌رو این پژوهش باهدف بررسی اثربخشی مداخلات معنوی مبتنی بر آموزه‌های اسلام بر احساس طردشدگی و احساس شکست در سالمندان ارجاع داده‌شده به سرای سالمندان توسط فرزندان انجام شد. روش کار: طرح پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی و به‌صورت پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه سالمندان ارجاع داده‌شده (توسط فرزندان‌) به سرای سالمندان منطقه 4 شهر تهران در سال 98 بودند. نمونه موردمطالعه شامل 32 نفر از سالمندان بود که به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند و اعضای گروه آزمایش تحت مداخلات معنوی-مذهبی قرار گرفتند. از مقیاس ادراک طردشدگی و پرسشنامه احساس شکست برای جمع‌آوری داده‌ها استفاده شد. داده‌ها از طریق تحلیل کوواریانس تک‌متغیری (آنکوا) و نرم‌افزار SPSS-22 مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفتند. نتایج: نتایج نشان داد که مداخلات معنوی مبتنی بر آموزه‌های اسلام اثر معناداری در احساس طردشدگی (52/63 F= و 05/0 p<) و احساس شکست (54/130 F= و 05/0 p<) دارد. نتیجه گیری: با توجه به یافته‌های این پژوهش، مداخلات معنوی مبتنی بر آموزه‌های اسلام می‌تواند به‌عنوان یک روش مؤثر بالینی موجب کاهش احساس طردشدگی و احساس شکست در سالمندان ارجاع داده‌شده به سرای سالمندان توسط فرزندان باشد. نتایج این پژوهش می‌تواند دارای تلویحات کاربردی فراوانی باشد.