جایگاه و اعتبار آرای دیوان داوری ورزش (CAS) در نظام حقوقی ایران؛ چالش‌های اجرایی و ملاحظات سیاسی – حقوقی

نویسندگان

1 گروه حقوق خصوصی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران

2 گروه حقوق خصوصی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران

3 گروه حقوق خصوصی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران

doi
10.48309/jlps.2026.574468.1584
چکیده

دیوان داوری ورزش (CAS) به‌عنوان یک نهاد بین‌المللی مستقل، نقش مهمی در حل اختلافات ورزشی در سطح جهانی ایفا می‌کند. هدف تحقیق حاضر، بررسی موانع حقوقی و سیاسی اجرای احکام CAS در نظام حقوقی ایران است. بر مبنای نتایج تحقیق حاضر، طیفی از موانع وجود دارند که از جمله  می‌توان به تضاد آراء دیوان داوری ورزش با رویکرد اصل 139 قانون اساسی به‌عنوان مانع اصلی ارجاع به داوری خارجی و اصل 159 قانون اساسی به دلیل تأکید بر اولویت دادگاه های داخلی در صدور آراء اشاره کرد. ماده 456 قانون آیین دادرسی مدنی ایران تابعیت یکسان داور و طرف (طرفین) دعوی را از نقاط ضعف قوانین و آرائ صادره از سوی CAS می داند. همچنین ماده دوم از قانون داوری تجاری بین المللی مصوب 1376، قراردادهای حرفه ای ورزشی را که جنبه مالی دارند، در حیطه قراردادهای تجاری محدود کرده است. جهت رفع این چالش های حقوقی، پیشنهاد می‌شود که ایران قوانین داخلی خود را با اصول داوری بین‌المللی هم‌راستا کرده و ظرفیت‌های اجرایی و تخصصی مراجع قضائی در حوزه داوری ورزشی را تقویت کند تا اجرای آراء CAS به‌طور مؤثرتر و سریع‌تر در کشور انجام پذیرد یا اینکه قوانین تخصصی در این زمینه ایجاد شوند. روش مورد استفاده در مقاله حاضر توصیفی – تحلیلی است که به شیوه اسنادی و کتابخانه ای نسبت به جمع آوری اطلاعات اقدام شده است.