فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نقشة دانش یک ابزار مدیریت دانش است و از طریق آن به کاربران سازمان، اطلاعاتی در خصوص محل استقرار دانش و منابع دانشی اعم از افراد صاحب دانش، اسناد و منابع و پایگاه‌های اطلاعات داده می‌شود. نقشه دانش تخصص‌ها و دانش مورد نیاز افراد را با محل استقرار آن در سازمان مشخص می‌کند. از این رو، هدف اصلی پژوهش حاضر ترسیم نقشه دانش و مهارت کتابداران کتابخانة مرکزی «آستان قدس رضوی» بر اساس مدل ایده‌آل تیپ «ماکس‌وبر» است.  پژوهش حاضر کاربردی و از نظر روش، پیمایشی است. جامعه پژوهش، کتابداران کتابخانه مرکزی «آستان ‌قدس ‌رضوی» است که در مقاطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ‌ارشد و یا دکتری در رشته علم اطلاعات و دانش‌شناسی تحصیل نموده‌ و دارای حکم کتابدار بودند. به‌دلیل حجم پایین نمونه (39 نفر)، پژوهش به‌صورت سرشماری انجام گرفت و درصد بازگشت پرسشنامه 100 درصد بود. داده‌های مورد نیاز پژوهش به‌وسیله سیاهة وارسی «شمسی» (1391) و پرسشنامه محقق‌ساخته (تأیید روایی و پایایی ابزارگردآوری داده‌ها با استفاده از روش اعتبار محتوا و آلفای کرونباخ 9/0) گردآوری گردید و با استفاده از آمار توصیفی و به‌ کمک نرم‌افزار «اس‌پی‌اس‌اس» 23 مورد تجزیه‌ و تحلیل قرار گرفت.  «مهارت‌های عمومی» کتابداران کمتر از حد متوسط (3)، با مقدار (61/1) است و بیشترین مهارت آن‌ها در «توانایی‌های اداری» (53/2) است. همچنین، نتایج حاکی از آن بود که دانش و مهارت تخصصی کتابداران بالاتر از حد متوسط (33/3) است که بیشترین میزان آن مربوط به فعالیت‌های بخش «گردش کتاب» (2/4) است. ‌یافته‌های منتج از نقشه دانش و مهارت کتابداران بر اساس مدل ایده‌آل تیپ نشان داد که بیشتر پاسخ‌دهندگان (21 نفر) در تیپ 1 قرار دارند، که به‌ معنای دانش و مهارت بالای آن‌هاست. در مقابل، به‌دلیل رسمی و با سابقه بودن کتابداران، هیچ‌یک از پاسخ‌دهندگان در تیپ 2 که نشان‌دهنده مهارت کم و دانش بالاست، قرار نگرفته بودند. همچنین ترسیم نقشه دانش نشان داد که 12 نفر در تیپ 3 که نشان‌دهنده مهارت بالا و دانش کم است، قرار گرفتند. در تیپ 4 نیز که بیانگر مهارت و دانش کم است، 5 نفر قرار گرفتند. انتظار می‌رود کتابدارانی که در این تیپ قرار می‌گیرند نسبت به ارتقای سطح دانش مورد نیاز برای ادامة ارائه خدمت در سمت پیشین خود و جلوگیری از حذف رقابتی اقدام نمایند. همچنین از مدیران انتظار می‌رود که بسترهای لازم را برای ارتقای سطح دانش مورد نیاز کتابداران بخش‌های مختلف ایجاد کنند.