تحلیل زیست‌بوم وب‌سایت‌های ایرانی تماشا و دریافت ویدیو بر اساس رفتار کاربران

نویسندگان

1 دانشگاه شهید بهشتی،تهران، ایران

2 دانشگاه صدا و سیما،تهران، ایران

3 دانشگاه صدا و سیما،تهران، ایران

doi
10.22034/jipm.2023.698599
چکیده

در اثر تحولات فناوری‌های رسانه‌ای در حوزة تولید و توزیع محصولات و خدمات رسانه‌ای، رفتار کاربران به عنصری مهم در شکل‌دهی به زیست‌بوم وب‌سایت‌های تماشا و دریافت ویدیو تبدیل شده است. «مخاطب‌شدن» از دیدن، شنیدن یا خواندن فراتر رفته و نیاز به رویکردهای جدید برای پژوهش دربارة مخاطب به‌وجود آمده است. در این راستا، تحقیق حاضر بر مطالعة رفتار مصرف محتوای ویدیویی کاربران متمرکز شده و الگوی ارتباطی اعضای زیست‌بوم سایت‌های ویدیویی ایرانی را با تکنیک تحلیل شبکة اجتماعی بررسی کرده است. پژوهش حاضر با رویکرد کمی و به‌ روش تحلیل شبکة اجتماعی انجام‌ شده و دارای 2 فاز پژوهشی است: الف) نمونه‌گیری سایت‌های ایرانی دریافت و تماشای ویدیو از طریق روش تراش وب، و ب) ترسیم، شناسایی جوامع و تحلیل شبکة اجتماعی متشکل از ارتباط سایت‌های ایرانی دریافت و تماشای ویدیو. بر اساس یافته‌های تحقیق، زیست‌بوم وب‌سایت‌های دریافت و تماشای ویدیوی کشور شامل 144 عنصر و 8 جامعه شامل وب‌سایت دریافت و تماشای ویدیو بر اساس رفتار کاربران شامل جامعه‌های محتوای تولیدشدة کاربر، محتوای درخواستی کاربر، خرید قانونی، دریافت قانونی، دریافت غیرقانونی، زیرنویس و محتوای شرق آسیاست. جامعة مرتبط با دریافت قانونی نسبت به سایر جامعه‌ها بزرگ‌تر بوده و مهم‌ترین جامعة مرتبط با وب‌سایت‌های دریافت و تماشای ویدیو است. پژوهش حاضر نشان داد که نیازهای مخاطبان در رجوع به بستر ویدیویی و حتی در جابجایی بین بسترها تأثیرگذار است و از طرفی، می‌توان استدلال کرد که مخاطب بودن حالتی جست‌وجوگرانه پیدا کرده و مخاطب در جست‌وجوی برطرف ساختن نیازهای خود بین جوامع در حرکت بوده و بنا به نظریة مخاطب فعال، قابلیت اثرگذاری از طریق رفتار بر زیست‌بوم رسانه‌ای را دارد.