ارزیابی اثر تغییر اقلیم بر مشخصات امواج در سواحل خلیج فارس

نویسندگان

1 استادیار گروه عمران، سازه های دریایی، دانشکده مهندسی دریا، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر، خرمشهر، ایران.

2 استادیار دانشکده مهندسی دریا، موسسه ژئو فیزیک دانشگاه تهران.

3 دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه ازاد اسلامی واحد اهواز، اهواز، ایران.

4 کارشناسی ارشد مهندسی عمران، مهندسی سواحل بنادر و سازه‌های دریایی.

5 دانشجوی دکتری گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

6 استادیار پژوهشکده اقلیم‌شناسی، مشهد.

doi
چکیده

عوامل مختلفی در ایجاد تغییر اقلیم نقش دارند که از آن جمله می‌توان به فرآیندهای اقیانوسی (مانند گردش‌های اقیانوسی)، تغییرات تابش خورشیدی دریافت شده از سوی زمین، فوران آتشفشان‌ها و تغییرات ناشی از فعالیت‌های بشری اشاره کرد. تغییر اقلیم بر روی پدیده‌های جوی و اقیانوسی از قبیل دمای سطحی کره زمین، بارش، تراز آب دریاها، سرعت بادها، ارتفاع امواج، خطوط ساحلی و سایر پدیده‌ها اثر گذاشته و این مشخصات را مورد تغییر قرار داده است. در مطالعه اثرات تغییر اقلیم بر پدیده‌های اقیانوسی، تخمین میزان اثرگذاری تغییر اقیلم در طولانی مدت از اهمیت زیادی برخوردار است. این امر از این جهت مهم می‌باشد که سازه‌های دریایی موجود در این مناطق تحت تأثیر این تغییرات قرار گرفته و نیاز به اصلاح دستورالعمل استاندارد مهندسی طراحی سازه‌های ساحلی می‌باشد. در این تحقیق با استفاده مدل تغییرات اقلیمیCGCM3 مقادیر سرعت باد برای خلیج فارس و دریای عمان استخراج گردید. این مقادیر به عنوان ورودی مدل، با استفاده از مدل عددی نسل سوم MIKE21(SW) که با کمترین پیش فرض‌ها به شبیه‌سازی پارامترهای موج می پردازد، تبدیل به مشخصات موج گردید و در نهایت میزان تغییرات مشخصات موج از قبیل ارتفاع موج، پریود موج و جهت موج در خلیج فارس، دریای عمان و بخشی از اقیانوس هند که متأثر از تغییر اقلیم منطقه می باشد بدست آمده است. نتایج بررسی‌ها نشان داده که اثر تغییر اقلیم بر روی ارتفاع موج و پریود موج ناچیز اما در سواحل مکران اثر تغییر اقلیم بر روی زاویه جهت موج قابل تامل می‌باشد و این امر روی فرآیند رسوب‌گذاری اثر‌گذار خواهد بود و پیشنهاد می-گردد جهت احداث بنادر و سازه های دریایی از قبیل آبگیرهای آبشیرین کن ها در این مناطق اثر تغییر اقلیم بر روی جهت موج و اثر آن روی سازه مورد بررسی بیشتر قرار گیرد.